Monday, 16 November 2026

CHIÊN HAY DÊ, TÔI LÀ AI?

 CHIÊN HAY DÊ, TÔI LÀ AI?

Anh chị em thân mến, 

Để kết thúc năm Phụng vụ, chúng ta hân hoan mừng Đại Lễ Chúa Giê-su Ki-tô, vua vũ trụ. Chúng ta hướng về ngày sau cùng, ngày hiển thắng của Vua Giê-su, ngày mà muôn dân đầu phục và tôn thờ Người là vua của chúng ta. Trong ngày đó, mọi dân mọi nước đều đến để thờ lậy Chúa của nhân loại. Đó là niềm hy vọng của chúng ta. 

Còn ngay bây giờ, chúng ta nhớ đến bổn phận của chính mình, công dân của Nước Chúa. Chúng ta hãy ôn lại con đường dẫn Đức Ki-tô đến vương quyền. Con đường Người chọn hoàn toàn khác hẳn với kiểu cách quan quyền, óc thống trị của các vua chúa trần gian mà chúng ta đã được nghe đến. 

Thật vậy, Đức Giê-su đến vương quyền không bằng sức mạnh của vũ lực hay gươm giáo; nhưng cốt yếu là yêu thương và phục vụ, cho dù phải trả bằng mạng sống, Đức Giê-su vẫn sẵn lòng. Người đã khai mở một đường lối cai trị mới, không bằng quyền hành nhưng bằng sự quan tâm, lo lắng, chăm sóc và hy sinh cho con dân trong vương quốc của Người, cách riêng cho những ai bị thương tích hay bị bỏ rơi. 

Sau cùng, tình yêu của Đức Giê-su Ki-tô, Vua nhân ái được diễn tả qua việc hiến dâng trên Thập Giá. Đó chính là đích điểm con đường yêu thương và phục vụ mà Đức Giê-su đã loan báo trong các bài giảng của Người. Người không chỉ ban một học thuyết, cho dù học thuyết về tình yêu; nhưng Người đã khai mở con đường yêu thương, con đường mở ra và đón nhận mọi người, trong đó con người đến với nhau bằng lòng quảng đại, ơn tha thứ, quan tâm chăm sóc người nghèo, chữa lành bệnh tật cho kẻ bị đau ốm và kêu gọi những người tội lỗi ăn năn. 

Con đường hay lối sống yêu thương này đã xuất phát từ kinh nghiệm mà Đức Giê-su đã trải nghiệm với Cha của Người, và bất cứ ai tin và sống theo Tin Mừng của Đức Giê-su đã rao giảng đều có một trải nghiệm giống như thế. Để có được tâm tình của Đức Giê-su, chúng ta cùng nhau nghe lại Lời Người dậy bảo trong bài Tin Mừng hôm nay. Đây không phải là cảnh phán quyết sau cùng. Nhưng nội dung của trình thuật và những gì xẩy ra được mô tả như một lời cảnh báo. Hãy để cho Lời của Chúa hôm nay trở nên một cơ hội cho chúng ta thấy mình đang ở đâu? 

 Những lời chất vấn của Chúa hôm nay đã giúp tôi nhớ lại một vài kinh nghiệm trong khi thi hành sứ vụ. Mời anh chị em theo dõi.

Cách đây hơn chục năm, khi còn là tuyên úy phục vụ người Việt tại Trung tâm Hoan Thiện ở Keysborough. Vào một buổi sáng, tôi gặp một người đàn ông đến xin giúp đỡ. Anh kể về hoàn cảnh khó khăn của mình và xin một ít tiền làm lộ phí.

Tôi lắng nghe anh, nhưng trong lòng vẫn có những đắn đo. 

Những lời khuyên của các vị tiền nhiệm và kinh nghiệm bản thân khiến tôi lo rằng, nếu giúp anh, sẽ có thêm nhiều người khác đến xin. Cuối cùng, tôi thoái thác và từ chối. Nhìn anh ra về, tôi cảm thấy áy náy. Anh thì lặng lẽ bước đi; tôi có cảm tưởng anh đã quen với việc bị từ chối.

Vài tuần sau, tôi gặp lại anh khi đang đón bà con đến tham dự Thánh lễ Chúa nhật. Tôi tiến đến chào hỏi và vui vẻ mời anh vào nhà nguyện. Cuộc gặp ấy khiến tôi nhớ lại lần trước và nhìn lại cách mình đã đối xử với anh. Tôi không biết hoàn cảnh của anh có đúng như lời anh kể hay không, nhưng tôi nhận ra rằng mình đã chỉ nhìn anh như một người đến xin tiền, chứ chưa thực sự nhìn anh như một người anh em cần được quan tâm và đón nhận.

Từ đó, tôi tự hỏi: nếu hôm ấy Chúa Giê-su đứng trước mặt tôi trong hình dáng một người nghèo, liệu tôi có nhận ra Người không? Câu hỏi ấy vẫn nhắc tôi xét lại cách nhìn và thái độ của mình mỗi khi gặp một người cần giúp đỡ.

Câu chuyện cuộc đời và cách xử thế không dừng lại như thế. Lại có truyện khác xẩy ra nơi công đoàn mà tôi đang sống tại Kogarah. Cách đây mấy năm, vào một buổi sáng, khi nghe tiếng chuông báo có khách đến thăm, tôi vội vàng xuống mở cửa. lại một người khách lạ. 

Anh bước vào nhà dòng, xem ra không phải là lần đầu tiên. Anh muốn gặp cha quản lý. Không may cho anh là ngài mới chết cach đó không lâu. Anh hơi ngạc nhiên khi nghe tin. Nhưng sau đó, anh rất tự nhiên bắt đều kể cho tôi nghe về hoàn cảnh gia đình của anh. Anh hiện là bố đơn thân, nuôi hai con dại. Nhà thì ở xa, tận Melbourne. Hiện tại bố con anh không chỗ trú thân, cần tiền để mua vé xe về.

Lắng nghe câu chuyện đời anh, tôi nhờ chị quản lý lo liệu vé xe lửa cho bố con anh. Anh không nói gì lặng yên ngồi nghe chúng tôi bàn luận cho đến khi mua xong vé anh mới lên tiếng là anh cân tiền để mua vé xe bus về. Tôi từ chối và câu chuyên tưởng như chấm dứt.

Hai tuần sau. Lại nghe tiếng chuông cửa nhà dòng reo, tôi vội vàng xuống mở cửa và lại một lần nữa chúng tôi gặp nhau. Anh hỏi thăm và đi về.

 Đấy, kinh nghiệm sống của tôi như thế. Căn cứ vào tiêu chuẩn phân loại của Đức Giê-su mà chúng ta vừa nghe thì làm sao tôi giải thích đây! Việc phân loại mình là chiên hay là dê quả thật không dễ dàng, không rõ ràng như trong bài Tin Mừng mà Đức Giê-su vừa nói. Thực tế, tôi là cả hai. Có những lúc tôi đã chia sẻ của ăn, thức uống cho người đói khát, thăm viếng những người đau ốm, an ủi những kẻ bị giam cầm, v.v… và lại có những lần khác tôi nhắm mắt làm ngơ khi nhìn thấy những người cùng chung hoàn cảnh nêu trên.

Kính thưa anh chị em,

Những diễn biến của ngày chung thẩm, ngày phán xét chung được diễn tả trong dụ ngôn quá đầy đủ. Trong ngày đó, Chúa sẽ không chất vấn về lòng sùng đạo qua việc đọc kinh và cầu nguyện bao nhiêu lần? Xưng tội bao nhiêu lần và xưng hết các tội trọng chưa? Rước lễ có theo ý ngay lành hay không? Đã hành hương đất Thánh hay có bị chia trí khi tham dự các nghi thức phụng vụ như Thánh Lễ hay không? Nhưng, trong ngày đó, Người sẽ hỏi chúng ta đã làm gì cho nhau? 

Muốn có câu trả lời cho ngày đó, thì ngay bây giờ, trong mọi giây phút của cuộc sống; chúng ta cần để cho Lời Chúa trong bài Tin Mừng hôm nay chất vấn và chỉ có một việc duy nhất mà chúng ta cần thực hiện là nỗ lực làm cho trần gian này trở thành nơi chan chứa tình huynh đệ, nơi không còn chia rẽ, nơi mà những giọt lệ của đau thương sẽ nhường chỗ cho niềm vui và an bình, nơi mà người tốt và xấu có thể sống chung hòa bình. Quả thật, chúng ta không cần chờ đến ngày tận thế mới thấy Chúa. Và nếu chúng ta chờ cho đến ngày đó mới thấy Chúa thì đã quá trễ rồi! Nhất là làm sao chúng ta có thể nhận ra ai là Chúa, một khi trong cuộc sống chúng ta chưa hề gặp gỡ hay có một kinh nghiêm nào về Người! Trong khi đó, ngay bây giờ và trong lúc này, Chúa đang ở giữa chúng ta, đặc biệt nơi những người khốn khổ nhất. 

Có một chi tiết trong bài Tin mừng khiến cho chúng ta ngạc nhiên là trong câu trả lời của cả hai nhóm đều không nói đến sự hiện diện của Chúa ở nơi những con người khốn khổ và bé mọn. Họ nói: “Lạy Chúa, có bao giờ chúng con đã thấy Chúa đói mà cho ăn, Chúa khát mà cho uống, Chúa trần truồng mà cho áo mặc, Chúa đau yếu hay bị giam trong các nhà tù mà đến thăm rồi phục vụ Chúa đâu?” Những người trong hai nhóm tìm Chúa bằng con mắt nhân loại. Trong khi đó Chúa chỉ có thể nhận biết bằng niềm tin và lòng mến. Tuy nhiên giữa hai nhóm vẫn có sự khác biệt. Nhóm thuộc về phe chiên là những ai sống theo lương tâm và nhịp đập của con tim, biết rung cảm trước các nỗi khốn cùng của nhau; còn những ai thuộc về nhóm dê là những con người đã chôn cất trái tim và lòng thương xót của mình vào tủ kín rồi khóa lại. 

Như vậy, một cách nào đó chúng ta nhận thấy ngoài việc để cho Lời Chúa tác động, con người, không phân biệt mầu da, niềm tin hay phái tính, tất cả cần sống với chất liệu và nhịp rung cảm của trái tim, để thực hiện lòng thương xót và quan tâm cho nhau trước. Thật ra, chính con tim nhậy cảm mà Chúa đã đặt vào trong thân xác tôi đã dậy cho tôi biết rằng: tha nhân và Chúa không hề tách biệt nhau. 

Ngoài con tim nhậy cảm, con tim biết yêu thuong chúng ta còn được Lời Chúa huớng dẫn nữa. Cụ thể, Lời Chúa trong bài Tin Mừng hôm nay đã tỏ cho tôi biết rằng Chúa đã nên đồng hình đồng dạng với con người, đặc biệt những ai bé mọn: “Ta bảo thật các ngươi: mỗi lần các ngươi làm như thế cho một trong những anh chị em bé nhỏ nhất của Ta đây, là các ngươi đã làm cho chính Ta vậy.” Còn lời khẳng định nào rõ ràng hơn. Đức Giêsu đã xác định thật rõ ràng về sự liên hệ mật thiết giữa những người bé nhỏ, hèn mọn này với Người. Vì thế, những việc chúng ta làm cho nhau vì Chúa, hay vì đuợc khen thuởng rồi cũng bị phơi bày ra hết.

Như vậy, qua dụ ngôn này, Chúa nhắc nhở và hối thúc chúng ta cần xông xáo ra đi khỏi mình để chia sẻ và xoa dịu những nỗi đau của nhau. Đặc biệt thực hiện lòng thương xót nơi những nguời thiếu ăn, thiếu mặc, không cửa không nhà, đang bị tù đầy, v.v… 

Thiếu ăn, thiếu mặc không hẳn là đói khát hay bị lạnh về phần xác, nhưng còn bao nhiêu người thiếu nụ cuời, không đựợc ủi an, tôn trọng. 

Không chốn nương thân không hẳn là không có nhà để ở, nhưng vì con người ngày nay ích kỷ hơn, không dám mở lòng ra đón nhận nhau và đôi khi còn tạo ra những rào cản để nhốt và giam giữ nhau… 

Một vài nét tiêu biểu như thế. Còn biết bao nhiêu điều cần làm, kể sao cho hết. Nhưng với ai có con tim nhậy cảm trước nỗi đau của tha nhân thì tự họ sẽ tìm ra các phương thuốc để giúp nhau. Và, đối với các kẻ tin, một lần nữa, với lời xác quyết rõ ràng của Chúa, chúng ta không còn vịn vào bất cứ một lý do nào để từ chối những người mà chúng ta gặp trong cuộc sống. Tất cả đều được quan tâm, không ai bị lọai trừ khỏi lòng mến của Thiên Chúa qua sự hiện diện của Đức Kitô hôm qua, hôm nay và mãi mãi. Người không chỉ hiện diện trong nhà thờ, hay tại những cuộc biểu dương tôn giáo; nhưng mãnh liệt và xác thực hơn cả là Người đang hiện diện trong đời sống của những người bé mọn và khốn cùng.

 Như thế, chúng ta bắt đầu lại con đuờng sống đạo bằng một khởi điểm mới phù hợp với những thách đố của Tin Mừng, đó là trong Đức Giê-su Ki-tô, Vua yêu thương, chúng ta quyết tâm làm chứng cho nhân lọai nhận ra tình thương của Thiên Chúa bằng chính cuộc sống yêu thương và phục vụ lẫn nhau mà Vua Giê-su đã làm gương. Amen!



Tử Đạo: Chứng Nhân Đức Tin và Hy Vọng Kính thưa quý ông bà và anh chị em,

 Tử Đạo: Chứng Nhân Đức Tin và Hy Vọng

Kính thưa quý ông bà và anh chị em,

Hôm nay, cùng với gia đình Hội Thánh tại Việt Nam, chúng ta hân hoan dâng lời tạ ơn Thiên Chúa, Đấng đã quy tụ chúng ta chung quanh bàn tiệc Thánh để mừng trọng thể lễ kính Các Thánh Tử Đạo Việt Nam. Chúng ta hãnh diện là dòng dõi của các bậc tiền nhân anh hùng. Cuộc đời, nhất là cái chết của các ngài nhắc nhở chúng ta về hồng ân đức tin đã được truyền lại từ các ngài và các thế hệ tiếp nối cho chúng ta. 

Trong niềm vui của ngày đại lễ, chúng ta cũng không quên dành vài phút suy tư về câu hỏi quan trọng, đó chính là chúng ta hiện đang sống đức tin như thế nào, và chúng ta có thể học được điều gì từ gương sáng của các Thánh Tử Đạo?

Cha ông chúng ta đã hy sinh mạng sống không chỉ để làm chứng về lòng can đảm. Các ngài đã hy sinh tất cả vì yêu mến Thiên Chúa trên hết mọi sự. Đức tin của các ngài không chỉ là điều được tuyên xưng bằng lời nói, nhưng là một sự cam kết được thể hiện trong cuộc sống, ngay cả khi phải đối diện với những cực hình, thậm chí là cái chết.

Nhưng điều gì đã ban cho các ngài sức mạnh phi thường ấy?

Nhiều vị không có kiến thức sâu rộng về thần học hay những giáo huấn tôn giáo cao siêu. Sự hiểu biết về đức tin của các ngài có thể đơn sơ, nhưng lòng yêu mến Thiên Chúa lại chân thành và sâu sắc.

Các ngài hiểu rằng trở thành người Kitô hữu có nghĩa là thuộc về Đức Giêsu Kitô và trung thành với Người trong mọi hoàn cảnh. Chứng tá lớn lao nhất của các ngài không phải là những đau khổ mà các ngài đã chịu, nhưng chính là tình yêu đã giúp các ngài luôn trung thành với Chúa.

Qua sự hy sinh, các ngài đã noi gương Đức Giêsu, Đấng đã hiến dâng mạng sống trên thập giá để cứu độ nhân loại. Các ngài hiểu rằng tình yêu đích thực không được đo lường bằng những gì chúng ta nhận được, nhưng bằng những gì chúng ta sẵn sàng trao ban. Chính vì thế, ngay cả khi tiến gần đến cái chết, tâm hồn của cha ông chúng ta vẫn bình an, lòng luôn tha thứ cho những kẻ đã bách hại mình và miệng thì ca tụng Thiên Chúa. Những giây phút cuối cùng của các ngài đã trở thành một chứng tá mạnh mẽ, cho thấy đức tin của các ngài còn mạnh hơn cả nỗi sợ hãi và sự chết.

Kính thưa quý ông bà và anh chị em,

Còn chúng ta thì sao? Mặc dù chúng ta đang sống trong một thời đại khác, nhưng gương sáng của Các Thánh Tử Đạo Việt Nam không phải chỉ thuộc về quá khứ. Lòng can đảm của các ngài thách đố chúng ta nhìn lại cuộc sống của chính mình và tự hỏi hôm nay chúng ta đang trung thành bước theo Đức Giêsu như thế nào.

Hiện nay, chúng ta không phải đối diện với cảnh tù đày hay cái chết vì đức tin, nhưng chúng ta vẫn phải đối diện với những thử thách làm lung lay sự trung thành của mình đối với Tin Mừng.

Giáo Hội tại các nước Tây Phương, cách riêng tại Úc đang trải qua tình trạng suy giảm việc thực hành tôn giáo, sự thờ ơ trong việc làm chứng và sống đức tin càng ngày càng gia tăng, từ đó việc đem Tin Mừng vào trong môi tường sống cũng suy giảm, rồi làm mất đi những giá trị Kitô giáo trong xã hội. Nhiều người đang rời bỏ Giáo Hội, và còn có những người không còn nhìn thấy sự liên hệ giữa giáo huấn của Đức Kitô và cuộc sống của họ.

Cụ thể, chúng ta đang phải đối diện với những vấn đề liên quan đến hôn nhân đồng giới, phá thai, trợ tử, tự do hiến mạng! Các vấn nạn này đang thách đố và chất vấn lòng trung kiên của chúng ta với giáo huấn của Hội Thánh về phẩm giá của sự sống con người. 

Trong khi đó, chúng ta vẫn biết rằng tương lai của Hội Thánh phần nào tùy thuộc vào giới trẻ, thế mà những người trẻ hôm nay, vì nhiều lý do khác nhau, đang thiếu một nền tảng vững chắc trong đức tin Công giáo. Và chịu ảnh hưởng của nền văn minh thế tục cho nên sự tôn trọng đối với các linh mục và giám mục bị suy giảm tại một số nơi.

Những thực tế này nhắc nhở chúng ta rằng đức tin được truyền lại từ các bậc tiền nhân không thể chỉ tồn tại như một ký ức. Đức tin ấy phải được sống, được giảng dạy và được truyền lại qua các gia đình và cộng đoàn của chúng ta.

Chúng ta cần tự hỏi liệu mình đã làm đủ để giúp con cái nhận biết Đức Giêsu chưa, liệu chúng ta có trao cho người trẻ những lý do để tiếp tục gắn bó với Giáo Hội không, và liệu cuộc sống của chính chúng ta có phản ánh Tin Mừng mà chúng ta tuyên xưng hay không.

Những thách đố hôm nay có thể khác với những thử thách mà các vị tử đạo đã phải đối diện, nhưng trách nhiệm của chúng ta vẫn không thay đổi, đó là lòng trung thành của chúng ta với Đức Kitô và trở thành những chứng nhân can trường cho chân lý và tình yêu của Người.

Đức Giêsu chưa bao giờ hứa rằng việc bước theo Người sẽ dễ dàng. Người nói ai muốn theo Người thì phải vác Thập Giá, bước vào cửa hẹp mà đi. NHưng Người đã hứa rằng chúng ta sẽ không bao giờ đơn độc. Người tiếp tục hướng dẫn Giáo Hội qua Chúa Thánh Thần, Đấng ban cho chúng ta sự khôn ngoan để hiểu những thách đố của thời đại và lòng can đảm để đáp lại một cách trung thành.

Chúng ta không cần phải sợ hãi trước những khó khăn mà mình đang đối diện. Thay vào đó, chúng ta phải học cách tín thác vào Thiên Chúa và có trách nhiệm với sứ mạng mà Người đã trao phó cho chúng ta.

Các Thánh Tử Đạo Việt Nam nhắc nhở chúng ta rằng đức tin không phải là điều chúng ta giữ riêng cho mình. Đó là một hồng ân cần được sẻ chia! Các vị tử đạo đã hiến dâng mạng sống để tuyên xưng rằng Đức Giêsu Kitô là Chúa và là Thiên Chúa của các ngài. Chúng ta cũng được mời gọi tuyên xưng cùng một chân lý ấy qua những chọn lựa hằng ngày của mình.

Cụm từ tử đạo có nghĩa là chứng nhân. Vì thế, mỗi người Kitô hữu đều được mời gọi làm chứng cho chân lý phục sinh qua cách sống của mình. Chúng ta trở thành chứng nhân khi chọn sống trung thực và công bằng thay vì gian dối và tham lam, chọn sống hòa giải thay vì oán hận, và lòng quảng đại thay vì ích kỷ. Chúng ta trở thành chứng nhân khi đứng bên cạnh những người đau khổ và bảo vệ phẩm giá của mỗi con người. Và chúng ta trở thành chứng nhân khi vẫn trung thành với Đức Kitô, ngay cả khi niềm tin của chúng ta không được người khác hiểu hoặc chấp nhận.

Vì thế, trong khi mừng kính lễ hôm nay, chúng ta hãy xin Các Thánh Tử Đạo Việt Nam cầu nguyện cho gia đình, Giáo Hội và cộng đoàn của chúng ta. Xin gương sáng của các ngài khơi dậy trong chúng ta lòng nhiệt thành, củng cố đức tin, đào sâu tình yêu đối với Thiên Chúa và ý thức cách nghiêm túc trách nhiệm truyền lại Tin Mừng cho thế hệ mai sau. Xin Chúa Thánh Thần ban cho ơn khôn ngoan để chúng ta hành xử cho đúng ý của Người trước sự bành trướng của nền van minh thế tục, và can đảm làm chứng cho sự thật trong tình yêu trong cuộc sống hằng ngày.

Sau cùng, nhờ lời chuyển cầu của Các Thánh Tử Đạo Việt Nam, xin cho chúng ta luôn trung thành với Đức Giêsu Kitô, Chúa và là Thiên Chúa của chúng ta, và mãi mãi là những chứng nhân đích thực cho tình yêu và sự phục sinh của Người. Amen.



CHỜ ĐỢI TRONG TƯ THẾ SẴN SÀNG

 CHỜ ĐỢI TRONG TƯ THẾ SẴN SÀNG

Anh chị em thân mến,

Bài Tin Mừng hôm nay kể cho chúng ta nghe dụ ngôn mười cô trinh nữ cầm đèn đi đón chàng rể. Trong số đó, có năm cô khôn ngoan biết chuẩn bị dầu dự trữ, còn năm cô khờ dại chỉ mang đèn mà không chuẩn bị dầu. Khi chàng rể đến chậm, cả mười cô đều mệt mỏi và ngủ thiếp đi. Nhưng đến nửa đêm, khi nghe tiếng hô: “Chú rể kia rồi, ra đón đi!”, các cô mới vội vàng sửa soạn đèn. Lúc ấy, năm cô khôn ngoan có đủ dầu để thắp đèn, còn năm cô khờ dại thì không. Cuối cùng, những cô đã sẵn sàng được vào dự tiệc cưới, còn những cô kia bị bỏ ở bên ngoài.

Qua câu chuyện này, Đức Giê-su muốn nhắn nhủ chúng ta một điều rất quan trọng: Hãy luôn tỉnh thức và sẵn sàng, vì chúng ta không biết ngày nào, giờ nào Chúa sẽ đến. Nói thì dễ, nhưng sống được điều đó lại không đơn giản. Có ai trong chúng ta có thể xin cho cuộc đời mình dài thêm một ngày, một tháng hay một năm, rồi chắc chắn được nhận lời hay không? 

Vì vậy, dù chúng ta đã sẵn sàng hay chưa, cuộc đời vẫn tiếp diễn và thời điểm Chúa gọi chúng ta về với Người không nằm trong sự quyết định của chúng ta. Điều quan trọng không phải là tìm cách đoán xem Chúa sẽ đến ngày nào, giờ nào, nhưng là biết chuẩn bị cuộc sống của mình cho ngày Chúa đến!

Thật thế, nội dung dụ ngôn nhắm đến là chuyện chàng rể đến chậm, nên phải luôn sẵn sàng. Điều này có thể dựa theo phong tục cưới hỏi thời Đức Giê-su ngày xưa, việc tổ chức đám cưới có thể kéo dài và giờ đón chàng rể không phải lúc nào cũng chính xác. Vì thế, những cô phù dâu phải mang đèn để chờ đón chàng rể, kể cả khi đêm đã xuống. Cả mười cô đều biết rằng mình phải chờ đợi. Cả mười cô đều mang đèn. Nhưng chỉ có năm cô khôn ngoan chuẩn bị thêm dầu, còn năm cô kia thì không. Điều khác biệt giữa hai nhóm không phải là nhóm này biết chờ đợi, còn nhóm kia không biết chờ đợi. Cũng không phải nhóm này mệt mỏi, còn nhóm kia không mệt mỏi. Bởi vì cả mười cô đều ngủ thiếp đi trong lúc chờ đợi. Điều khác biệt nằm ở chỗ: có người biết chuẩn bị cho sự chờ đợi, còn có người thì không.

Trong cuộc sống hằng ngày, chúng ta cũng phải chờ đợi rất nhiều điều. Khi đi khám bệnh, cho dù đã hẹn giờ trước nhưng chúng ta cũng phải chờ đến lượt. Khi đi làm giấy tờ, chúng ta phải chờ được giải quyết. Khi con cái đi xa, cha mẹ mong ngóng ngày con trở về. Khi con trẻ đi thi tốt nghiệp trung học thì cả nhà mong chờ tin vui. Trong những hoàn cảnh ấy, chúng ta đều hiểu rằng chờ đợi là chuyện bình thường của cuộc sống.

Ngay cả trong đám cưới, chúng ta cũng phải chờ đợi đủ điều: chờ cô dâu chú rể, chờ chụp hình, chờ khai tiệc, chờ các bài phát biểu và có khi khách đã ngà ngà say thế mà vẫn phải chờ thêm một lúc lâu mới bắt đầu bữa tiệc!

Những chuyện ấy cho thấy rằng chờ đợi là điều quen thuộc đối với mọi người. Nhưng có một sự chờ đợi quan trọng hơn tất cả, đó là chờ đợi ngày Chúa đến.

Chúng ta không chỉ chờ Chúa đến vào ngày cuối cùng của cuộc đời, nhưng còn có thể gặp Người trong những biến cố của cuộc sống hằng ngày như khi đau yếu, khi gia đình gặp khó khăn, khi cần sự giúp đỡ. Chúa có thể hiện diện trong thân phận người thiếu thốn cần được sẻ chia, hay nơi một người đang đau khổ cần được an ủi. Chúa có thể đến với chúng ta qua những hoàn cảnh như thế. Vấn đề là chúng ta có đủ niềm tin để nhận ra Người hay không?

Bởi vậy, người khôn ngoan là người luôn sống trong tư thế sẵn sàng đón Chúa. Vẫn biết là như thế, nhưng trong thực tế, việc chờ đợi cũng khiến cho anh em tín hữu tiên khởi và chúng ta cảm thấy mệt mỏi, chờ mãi mà chẳng thấy Chúa trở lại. Có lẽ, giống như các cô phù dâu, chúng ta cũng buồn ngủ và lơ là với việc sống đức tin, chểnh mảng trong các công việc đạo đức, bị ảnh hưởng và chạy theo nếp sống thế tục. Thậm chí, có một số người trong chúng ta có thể đã có ý nghĩ rằng Chúa chưa đến ngay bây giờ, thôi để chuyện hối cải và yêu thương cho ngày mai, vãn còn kịp chán bởi vì đàng nào thì Chúa cũng chưa đến ngay.

Trong tâm trạng và với lối suy nghĩ như thế chúng ta mới nhận ra tầm quan trọng của dụ ngôn mà Đức Giê-su nói hôm nay. Vẫn biết chờ đợi khiến con người sinh ra chán nản, nhưng ai trong chúng ta biết khi nào chàng rể sẽ đến? Chúng ta phải kiên nhẫn và luôn sẵn sàng trong lúc chờ Đức Giê-su, Chúa chúng ta sẽ đến.

Anh chị em thân mến,

Lối sống nào sẽ giúp chúng ta sẵn sàng trong khi chờ đợi đây? Đức Giê-su đã cho chúng ta câu trả lời trong dụ ngôn mà Người nói hôm nay. 

Chìa khóa trong dụ ngôn nói về việc sẵn sàng khi chờ đợi mà Đức Giê-su nói là ‘dầu’. Có một số người giải thích dầu ở đây nghĩa là đức tin, cầu nguyện, việc tham dự các thánh lễ hay những việc thờ phượng khác, và tất cả những việc khác giống như vậy. Đó có phải là ý của Thánh Mát-thêu hay không?

Lại phải đặt dụ ngôn này trong tòan bộ Tin Mừng do Thánh sử biên sọan để biết chúng ta cần sống như thế nào để chuẩn bị ngày Chúa đến? Như anh chị em còn nhớ mục tiêu mà thánh Mát-thêu viết Tin Mừng là trình bầy về con người và công việc của Đức Giê-su. Người là một tin vui trọng đại. Người đến trần gian để rao giảng và thiết lập Nước Trời. 

Nước Trời không được quan niệm như là lãnh thổ chỉ dành riêng cho những kẻ tin. Nhưng Nước Trời được căn cứ vào lối sống của các tín hữu và cho tất cả những ai có lối sống phù hợp với lời dậy bảo của Đức Giê-su trong “bài giảng trên núi.” Và một khi chúng ta đã bằng lòng chấp nhận lối sống này thì nghèo khó, hèn mọn, đau khổ không hẳn là những điều bất hạnh. Trái lại, giầu có, danh vọng, uy quyền lại có thể trở thành những rào cản chận đường tiến lên hạnh phúc đích thật của chúng ta. 

Có nhiều người chỉ áp dụng những tiêu chuẩn trong bài giảng trên núi này một thời gian ngắn; nhưng chờ mãi chẳng thấy Chúa đến khiến họ đâm ra chểnh mảng và xao nhãng. 

Rồi nói đến việc xây dựng hòa bình dù chỉ trong một ngày đã là điều khó thưc hiện; nhưng vẫn còn dễ hơn là sống để trở thành khí cụ bình an của Chúa trong một môi trường đầy trở ngại và đối nghịch với Tin Mừng. 

Còn nữa, như việc thuơng yêu kẻ khác. Thật là dễ dàng khi chúng ta thương xót và tha thứ cho người khác một vài lần trong cuộc đời. Nhưng quả là khó khăn khi chúng ta phải thực hiện lòng thuơng xót và tha thứ này trong cả cuộc đời. 

Sau cùng, chúng ta chẳng hề hay biết ngày nào, giờ nào chú rể sẽ đến. Vì thế phải sẵn sàng bằng cách trang bị cuộc sống cho đủ số luợng dầu để khi chàng rể đến, chúng ta có thể thắp đèn ra đón tiếp lang quân.

Ngoài số lượng dầu cần mang theo chúng ta còn phải tạo điều kiện để Chúa biết ta. Nghe thật lạ đời phải không, thưa các bạn. Bởi vì chúng ta thường được dậy bảo là hãy ra đi tìm kiếm để biết Chúa, đâu phải việc Chúa biết ta mới là chìa khóa để tham dự tiệc cưới. Chúa mà không biết ta thì còn ai biết ta nữa. 

Quả thế, khi cánh cửa phòng của tiệc cưới khép lại, chúng ta không nghe thấy tiếng của chàng rể vọng ra: ‘Tôi bảo thật các cô, tôi không hề biết các cô!’ hay sao?

Có nhiều kiểu ta biết Chúa. Nhưng kiểu ‘biết Chúa’ của chúng ta cũng lạ đời lắm. Có ai ngờ cả nhóm, cả gia đình, cả xứ đạo đều tuyên xưng là biết Chúa; thế mà Chúa trong nhà thờ khác Chúa trong cuộc sống. Chẳng cần phải nói đến chuyện cả thể sẽ phải làm, chỉ cần ra đến bãi đậu xe mà gặp ai làm trái ý mình thì biết Chúa của ta ngay. Rồi đến Chúa của ông này chống Chúa bà kia. Chúa của chồng thì khác Chúa của vợ. Vì thế, dù ta có biết Chúa đến độ nào, thì việc biết ấy vẫn là sự biết có ngần có hạn. Còn Chúa biết, là biết hết, biết rõ những gì sâu thẳm nhất trong đời sống của từng người, biết sự giới hạn và yếu đuối của chúng ta. Người biết để tha thứ, để thông cảm và yêu thương. Như vậy, Chúa biết ta vẫn hơn việc ta biết Chúa.

  Muốn được Chúa biết, ta cần làm những việc giống như Chúa làm; sống tiêu chuẩn giống như Chúa sống; biết thông cảm và luôn tha thứ như Chúa thuờng thứ tha. Trên hết mọi sự là mời Chúa hiện diện trong mọi cách hành xử của chúng ta. Nếu chúng ta làm đúng như thế thì Chúa sẽ vui mừng, giả như chúng ta hành động chưa được tốt lắm, thì cũng không nên lo lắng quá. Bởi vì Chúa biết và còn biết rất rõ về những việc làm chưa tốt của chúng ta. Nó phát sinh từ sự yếu đuối và chính bởi sự yếu đuối đó mà sức mạnh và quyền năng của Thiên Chúa được biểu lộ trọn vẹn trong đời sống của chúng ta.  

Tóm lại, niềm tin chưa hẳn là chìa khóa mở cửa phòng của tiệc cưới. Muốn tham dự tiệc cưới, người tín hữu cần có lối sống phù hợp với những điều Chúa dậy trong bài giảng trên núi. Nói cách khác, qua cách suy nghĩ, nói năng và hành động của chúng ta đều phải là họa ảnh lối sống của Chúa. Đó là cách chuẩn bị tốt nhất mà chúng ta cần thực hiện. Và khi nào Chúa đến không phải là việc của mình. Vì bất cứ lúc nào Chúa đến chúng ta cũng sẵn sàng ra đón tiếp và cùng tham dự bữa ăn với Chúa rồi. Amen!




Hãy để ánh sáng Chúa chiếu tỏa

 Hãy để ánh sáng Chúa chiếu tỏa

Anh chị em thân mến,

Hôm nay, chúng ta mừng Lễ Các Thánh Nam Nữ. Đây là ngày của niềm vui và hy vọng, đồng thời cũng là dịp để chúng ta sám hối và tự hỏi: Tôi đang sống thế nào? Tôi có thật lòng muốn nên thánh như Chúa mong muốn hay không?

Mời anh chị em nghe một câu chuyện ngắn về một em bé:

Vào một buổi trưa đẹp trời, cô giáo dẫn học sinh đến tham quan nhà thờ chính tòa của giáo phận, một ngôi thánh đường cổ kính. Trong nhà thờ có những ô cửa kính nhiều màu sắc rực rỡ, rất đẹp. Trong khi các bạn khác đi xem chỗ này chỗ kia, một bé gái đứng lại, ngước mắt nhìn những hình ảnh trên cửa kính. Em dõi theo ánh sáng chiếu xuống nền nhà thờ, bước theo những hình ảnh in trên nền và tự hỏi: Họ là ai vậy? Không biết câu trả lời, em đến hỏi cô giáo: “Thưa cô, hình những người chiếu xuống nền nhà thờ là ai vậy?” Cô giáo trả lời: “Đó là hình ảnh chiếu xuống từ những tấm kính có vẽ hình các thánh ở phía trên tiền đình nhà thờ.”

“Vậy họ là ai hả cô?” – em bé hỏi tiếp. Cô giáo đáp: “Có nhiều người lắm, cô không biết hết tên của họ.” Cô bé vẫn tiếp tục suy nghĩ về câu hỏi của mình: Họ là ai? Trước khi ra về, em kéo tay cô giáo lại và nói: “Thưa cô, con biết những người ấy là ai rồi!” Cô giáo hỏi: “Vậy họ là ai?” Cô bé trả lời: “Đó là những người đã để cho ánh sáng của Chúa chiếu xuyên qua mình!”

Anh chị em thân mến, 

Câu trả lời rất đơn sơ của em bé giúp chúng ta hiểu ý nghĩa sâu xa của Lễ Các Thánh. Các thánh là những người đã để cho ánh sáng của Chúa Giêsu chiếu qua cuộc đời mình. Cũng như chúng ta, các ngài là những con người yếu đuối, mỏng giòn, thậm chí có lúc đã gục ngã trước thử thách. Nhưng điều làm nên sự khác biệt là các ngài đã mở lòng cho Chúa, để Ngài hướng dẫn, biến đổi và làm cho cuộc đời mình trở thành ánh sáng cho người khác. Đó cũng chính là điều Chúa muốn nơi mỗi người chúng ta hôm nay.

Trong bài Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu không nói rằng chỉ những người khôn ngoan, thánh thiện hay tài giỏi mới được vào Nước Trời. Chúa nói: “Phúc thay ai có tâm hồn nghèo khó, vì Nước Trời là của họ. Phúc thay ai hiền lành… Phúc thay ai xây dựng hòa bình.” Phúc cho ai biết sống khiêm nhường, biết thương người, biết tha thứ và biết tìm điều tốt ngay cả khi cuộc sống không dễ dàng.

Chúa ban phúc cho người mẹ âm thầm hy sinh vì con cái, cho người cha vất vả làm lụng nuôi gia đình với tấm lòng ngay thẳng, cho người con kiên nhẫn chăm sóc cha mẹ già với lòng kính trọng và yêu thương, cho người hàng xóm hay bố thí và sẵn lòng giúp đỡ những ai đang gặp khó khăn. Tất cả những người ấy đều được Chúa chúc phúc để bước đi trên con đường nên thánh.

Họ chỉ âm thầm chu toàn bổn phận của mình, nên chẳng bao giờ được nhắc tên trên bục giảng; cũng chẳng ai viết sách về họ, trao bằng khen hay huy chương để ghi nhận những hy sinh ấy. Nhưng trước mặt Thiên Chúa, mọi việc nhỏ bé được làm vì tình yêu đều có giá trị.

Vì vậy, chúng ta không cần làm những việc phi thường mới nên thánh. Nên thánh là làm những việc bình thường với một tình yêu lớn lao – không phải đợi đến ngày mai, mà ngay bây giờ, trong chính hoàn cảnh sống của mình.

Vậy điều gì đã thúc đẩy và hướng dẫn các thánh trong cuộc sống? Thưa, đó chính là sự gắn bó với Chúa Giêsu. Các ngài không chỉ biết Chúa qua lời nói, mà còn cố gắng sống với Chúa mỗi ngày. Các ngài cầu nguyện, lắng nghe Lời Chúa và đem Lời Chúa vào cuộc sống.

Còn chúng ta thì sao?

Chúng ta có thể đi lễ mỗi Chúa Nhật, đọc kinh mỗi ngày, nhưng điều quan trọng là: chúng ta có sống điều mình đã cử hành trong Thánh Lễ hay không? Hay sau khi đi lễ về, cuộc sống vẫn y như cũ? Chúng ta xin Chúa tha thứ cho mình, nhưng lại không tha thứ cho nhau, nhất là cho những người trong gia đình. Đạo thì để trong nhà thờ, còn đời thì vẫn sống theo kiểu thế gian. Nếu sống như thế, làm sao ánh sáng của Chúa có thể chiếu qua chúng ta được?

Thật vậy, đức tin không chỉ ở trong nhà thờ. Đức tin phải đi vào gia đình, vào nơi làm việc, vào cách chúng ta nói năng, cách chúng ta đối xử với nhau và cách chúng ta đón nhận những người khác mình.

Có khi chúng ta nghĩ rằng muốn nên thánh thì phải làm điều gì thật lớn lao. Nhưng Chúa thường bắt đầu từ những việc rất nhỏ. Chẳng hạn, khi đang nóng giận mà biết im lặng để khỏi làm tổn thương người khác, đó là một bước trên con đường nên thánh. Hoặc khi lỡ phạm lỗi, chúng ta biết khiêm nhường nhận lỗi, xin tha thứ và cố gắng sửa đổi, thì đó là lúc chúng ta đang để Chúa làm việc trong cuộc đời mình.

Bởi lẽ, con đường nên thánh không dành riêng cho những người không bao giờ vấp ngã, mà dành cho những ai, sau mỗi lần vấp ngã, vẫn biết nắm lấy tay Chúa, đứng dậy và đi tiếp.

Anh chị em thân mến,

Chúng ta hãy trở lại với câu chuyện về em bé và những ô cửa kính. Khi không có ánh sáng chiếu qua, những ô kính ấy trông tối tăm, chẳng có gì đặc biệt. Nhưng khi ánh nắng mặt trời chiếu xuyên qua, các màu sắc trở nên rực rỡ và làm đẹp cho cả ngôi thánh đường.

Cuộc đời chúng ta cũng vậy. Nếu chỉ dựa vào sức mình, chúng ta có rất nhiều giới hạn. Chúng ta có thể ích kỷ, nóng giận, ganh tị, tự ái và đôi khi chỉ muốn người khác làm theo ý mình. Nhưng khi chúng ta mở lòng cho Chúa, ánh sáng của Ngài có thể chiếu qua ngay cả những yếu đuối của chúng ta.

Chúng ta không cần đợi đến khi mình hoàn hảo rồi mới bắt đầu sống tốt. Một người cha có thể trở thành ánh sáng khi biết lắng nghe vợ con, thay vì chỉ biết áp đặt, quát tháo, ra lệnh và trách móc. Một người mẹ có thể trở thành ánh sáng khi biết kiên nhẫn với con cái, ngay cả khi chúng làm mình thất vọng. Một người trẻ có thể trở thành ánh sáng khi sống ngay thật, tránh xa điều xấu và biết tôn trọng người khác. Một người lớn tuổi, dù mang nhiều bệnh tật, vẫn có thể làm gương sáng cho con cháu bằng lời cầu nguyện và sự khôn ngoan của mình. Một cộng đoàn tu sĩ lớn tuổi, dù không còn sức để phục vụ, vẫn có thể nên thánh bằng lời cầu nguyện và hiệp thông với công việc truyền giáo của Hội Thánh qua cuộc sống yêu thương nhau. Ngay cả khi bệnh tật, ốm đau, không còn làm được nhiều việc, chúng ta vẫn có thể trở thành ánh sáng nhờ sự kiên nhẫn, lòng tín thác và những lời cầu nguyện âm thầm.

Trong Chúa, không có chuyện về hưu hay nghỉ phép. Như trái tim không ngừng co bóp để đưa máu đi nuôi toàn thân, người tín hữu sống với Chúa cũng được mời gọi chấp nhận để mình bị dập nát và bẻ ra, hầu nuôi dưỡng những phần khác của thân thể.

Thưa anh chị em, như vậy, không ai quá già, quá yếu hay quá tầm thường đến nỗi không thể sống thánh thiện. Chúng ta nên nhớ rằng người ta sẽ không nhớ chúng ta đã nói gì, đã làm được bao nhiêu việc hay đã cho họ bao nhiêu tiền. Nhưng người ta sẽ nhớ cách chúng ta đối xử với họ, nhất là những lúc họ đau khổ và cần được yêu thương.

Vì thế, xin anh chị em cùng tôi trở lại với câu chuyện về cô bé và ánh sáng chiếu qua những ô cửa kính màu ở đầu bài suy niệm.

Khi được hỏi những hình ảnh ấy là ai, cô bé trả lời rằng đó là những người đã để cho ánh sáng chiếu xuyên qua mình. Câu nói ấy thật đơn sơ, nhưng là một lời nhắc nhở sâu sắc cho mỗi người chúng ta.

Chúng ta không chỉ được mời gọi ngắm nhìn các thánh từ xa, mà còn được mời gọi bước theo con đường của các ngài bằng cách mở lòng cho Chúa Giêsu và để ánh sáng của Ngài chiếu qua cuộc đời mình.

Sau Thánh Lễ hôm nay, khi trở về với công việc thường ngày, chúng ta hãy bắt đầu bằng một việc nhỏ thôi: nói một lời tử tế, tha thứ cho một người, giúp đỡ một người đang cần, hoặc dành thêm thời gian cho gia đình. Đừng nghĩ những việc ấy quá nhỏ. Trước mặt Thiên Chúa, tình yêu chân thành không bao giờ nhỏ bé.

Và khi thấy mình còn yếu đuối, chưa làm được những điều Chúa dạy bảo, chúng ta hãy nhớ rằng Chúa không đòi chúng ta phải hoàn hảo ngay. Ngài chỉ mong chúng ta đừng đóng cửa lòng mình, nhưng luôn quay về với Ngài và để Ngài dẫn dắt.

Xin các thánh nam nữ cầu bầu cho chúng ta, để mỗi ngày chúng ta biết yêu thương hơn, khiêm nhường hơn, tha thứ nhiều hơn và trung thành hơn với Chúa Giêsu.

Ước gì khi người khác nhìn vào cuộc đời chúng ta, họ không chỉ thấy những yếu đuối của con người, mà còn nhận ra ánh sáng và tình yêu của Thiên Chúa đang chiếu qua chúng ta. Và đến cuối đời, khi đứng trước mặt Chúa, ước gì chúng ta được vui mừng vì đã cố gắng sống đúng ơn gọi của mình: làm con cái thánh thiện của Thiên Chúa.

Sau cùng, nên thánh không phải để được người khác khen ngợi, nhưng là để qua cuộc đời mình, người khác nhận ra Thiên Chúa tốt lành và đáng yêu vô cùng!

Xin Chúa giúp mỗi người chúng ta trở thành một ô cửa kính nhỏ, để ánh sáng của Đức Kitô có thể chiếu qua và đem niềm hy vọng đến cho thế giới. Amen!


YÊU MẾN THIÊN CHÚA, YÊU THƯƠNG THA NHÂN

 YÊU MẾN THIÊN CHÚA, YÊU THƯƠNG THA NHÂN

Ngày xưa, qua ông Môsê, Thiên Chúa đã ban cho dân Israel các giới răn để hướng dẫn đời sống. Qua nhiều thế hệ, các kinh sư và luật sĩ vẫn tranh luận xem đâu là điều răn quan trọng nhất.

Vì thế, trong bài Tin Mừng hôm nay, họ đến hỏi Đức Giêsu: "Thưa Thầy, trong Lề Luật, điều răn nào trọng nhất?" Người trả lời rõ ràng: "Ngươi phải yêu mến Đức Chúa là Thiên Chúa của ngươi hết lòng, hết linh hồn và hết trí khôn ngươi." Rồi Người nói thêm: "Còn điều răn thứ hai cũng giống điều răn ấy là: Ngươi phải yêu người thân cận như chính mình."

Điều đáng chú ý là Đức Giêsu không tách rời hai giới răn này mà liên kết chúng làm một. Với Người, mến Chúa và yêu người là hai mặt của cùng một tình yêu: không thể yêu Chúa mà ghét bỏ con người, và cũng không thể thật sự yêu người nếu cuộc sống của chúng ta không chìm đắm trong sức mạnh từ tình yêu của Thiên Chúa. Sau đây là một câu chuyện giúp chúng ta hiểu rõ hơn điều này.

Vào những thế kỷ đầu của đời sống đan tu, nhiều người vào sa mạc để sống khổ hạnh, ăn chay và cầu nguyện. Trong một kỳ tĩnh tâm hằng năm, vị bề trên dẫn các tu sĩ vào hoang địa; mỗi người ở riêng trong một túp lều để chuyên tâm cầu nguyện và giữ chay. Giữa tuần, có mấy tu sĩ từ nơi khác đến thăm. Vì lòng hiếu khách, vị bề trên nấu ít thức ăn để đón tiếp và cùng dùng bữa với họ. Thấy khói bốc lên từ lều của ngài, một số tu sĩ liền kéo đến trách: "Thưa cha, cha đã phá luật ăn chay." Ngài bình tĩnh đáp: "Đúng là hôm nay tôi không giữ luật chay. Nhưng khi đón tiếp những người anh em từ xa đến, tôi đã giữ luật yêu thương. Chúng ta đi tu không phải chỉ để giữ luật cho đúng, mà để tìm kiếm Thiên Chúa và học yêu thương như Người."

Các tu sĩ hiểu ra rằng lề luật chỉ có ý nghĩa khi giúp con người sống yêu thương. Nếu lề luật khiến ta khép kín, xét đoán và làm tổn thương người khác, thì ta đã đi chệch khỏi ý muốn của Thiên Chúa. 

Nhiều khi chúng ta cũng giống những tu sĩ ấy. Chúng ta có thể dự lễ đầy đủ, đọc kinh hằng ngày, ăn chay, hành hương và làm nhiều việc đạo đức; nhưng nếu vẫn ích kỷ, thờ ơ trước nỗi đau của người khác, nuôi hận thù hay khinh thường người yếu thế, thì đời sống đức tin của ta vẫn thiếu điều cốt lõi nhất là tình yêu. Thánh Gioan đã nói rất mạnh: "Nếu ai nói rằng mình yêu mến Thiên Chúa mà lại ghét anh em mình, người ấy là kẻ nói dối." Tình yêu dành cho Thiên Chúa phải được thể hiện qua cách ta đối xử với tha nhân.

Dĩ nhiên, yêu người không dễ! Có người hợp tính với ta, nhưng cũng có người làm ta khó chịu, làm ta tổn thương, phụ lòng tốt của ta hay luôn chống đối ta. Chính trong những hoàn cảnh ấy, tình yêu Kitô giáo được thử thách, vì Chúa không bảo ta chỉ yêu những người dễ mến, cùng phe và hợp với ta; nhưng Chúa yêu cầu ta yêu người như chính Người đã yêu.

Thưa anh chị em, vậy chúng ta phải yêu như thế nào? 

Khi thật lòng thương ai, ta muốn gặp gỡ, lắng nghe, ở bên và làm điều tốt cho người ấy. Tình yêu đích thực không tính toán hơn thua, nhưng biết cho đi và phục vụ. Đó là người mẹ thức trắng đêm bên đứa con đau ốm, người cha vất vả lo cho gia đình, hay người trẻ dành thời gian thăm hỏi ông bà và những người già neo đơn. Những việc ấy rất bình thường, nhưng lại là biểu hiện cụ thể của tình yêu.

Tuy nhiên, người Kitô hữu không yêu thương chỉ bằng tình cảm tự nhiên; tình yêu của chúng ta phải bắt nguồn từ Thiên Chúa. Có người nói: "Con yêu Chúa lắm, nhưng con không ưa người này." Thật ra, lập luận như thế không có tính thuyết phục; vì trong Chúa và với Chúa, chúng ta học được cách nhìn người khác bằng ánh mắt của Người. Và khi chúng ta chân thành cầu nguyện cho nhau thì chính việc cầu nguyện sẽ giúp chúng ta sống bao dung, dễ dàng tha thứ và biết cảm thông với nhau hơn.

Lịch sử Giáo hội để lại cho chúng ta nhiều gương sáng. 

Mỗi sáng, trước khi ra đường phục vụ người nghèo và người hấp hối, Thánh Têrêsa Calcutta dành nhiều giờ cầu nguyện và chầu Thánh Thể. Khi được hỏi làm sao mẹ có thể kiên nhẫn chăm sóc những người bệnh tật, hôi hám và bị bỏ rơi như vậy, mẹ trả lời: "Tôi nhìn thấy Đức Giêsu nơi họ." Chính vì yêu mến Chúa hiện diện trong bí tích Thánh Thể đã giúp mẹ nhìn thấy Chúa nơi những con người mà xã hội thường lãng quên. 

Thánh Phanxicô Assisi cũng vậy: trước khi hoán cải, ngài rất sợ người phong cùi, nhưng sau khi gặp gỡ Chúa, ngài đã đến ôm lấy, chăm sóc và coi họ như anh em. 

Ngày nay, tại Việt Nam, song song với việc tái thiết, trùng tu và xây dựng các ngôi Thánh Đường và các trung tâm săn sóc trẻ em khuyết tật còn có hàng hàng lớp lớp quí cha, quí tu sĩ, anh chị giáo lý viên và từng lớp giáo dân vẫn âm thầm phục vụ người nghèo, bệnh nhân, trẻ mồ côi và những gia đình khó khăn, không vì danh tiếng hay phần thưởng, nhưng vì tin rằng Chúa hiện diện nơi những người bé nhỏ ấy. Đó chính là điều Đức Giêsu muốn dạy chúng ta hôm nay: mến Chúa phải dẫn đến yêu người.

Như vậy, Thiên Chúa vẫn hiện diện giữa chúng ta: nơi cha mẹ, vợ chồng, con cái, anh chị em, bạn bè và những người sống quanh ta; nơi người nghèo, người khuyết tật, người già cô đơn, người di dân, người vô gia cư, người thất nghiệp và mọi người đang cần giúp đỡ. 

Đôi khi ta tìm Chúa ở những điều cao siêu mà bỏ qua Người ngay bên cạnh mình. Một lời hỏi thăm người đau yếu, một cuộc nói chuyện với người cô đơn, một lời tha thứ cho người xúc phạm mình, một sự sẻ chia với người gặp khó khăn hay một thái độ tôn trọng người khác quan điểm, tất cả đều là cách chúng ta yêu mến Thiên Chúa.

Yêu Chúa "hết lòng, hết linh hồn và hết trí khôn" là yêu bằng toàn bộ con người mình: không chỉ bằng lời nói, mà bằng thời giờ, khả năng, công sức và những hy sinh cụ thể mỗi ngày. Khi tình yêu Thiên Chúa thật sự ngự trị trong tâm hồn, hận thù sẽ nhường chỗ cho tha thứ, ích kỷ cho quảng đại, chia rẽ cho hiệp thông, và bất công cho lòng thương xót.

Anh chị em thân mến, 

Chúa không đòi buộc chúng ta làm những việc lớn lao; nhưng mỗi ngày ta đều có cơ hội thực hiện một hành động yêu thương cụ thể; như một lời nói tán thành và hỗ trợ thay vì trách móc và chê bai, dành cho nhau một vòng tay yêu thương kèm với nụ cười cảm thông, một cử chỉ giúp đỡ hay một lời tha thứ. Nếu làm những điều ấy vì lòng mến Chúa thì chúng ta đang sống trọn giới răn lớn nhất mà Đức Giêsu đã dạy.

Xin Chúa giúp chúng ta biết chìm đắm và ngụp lặn trong nguồn suối tình yêu của Chúa, nơi Người chúng ta sẽ yêu mọi người bằng một trái tim rộng mở. Xin cho chúng ta ngày càng xác tín rằng: càng yêu Chúa, ta càng biết yêu người; và khi yêu người cách chân thành, ta lại gặp chính Chúa vậy. Amen!


THUỘC VỀ THIÊN CHÚA

 THUỘC VỀ THIÊN CHÚA.

Anh chị em thân mến, 

Sốt sắng thờ phượng Thiên Chúa trong nhà thờ mà lại thờ ơ trước những bất công, đau khổ và trách nhiệm của mình ngoài xã hội có phải là lối sống đích thật của người tín hữu không? Đây là câu hỏi mà chúng ta cần thành thật đặt ra. Quả thật, có khi chúng ta giới hạn lòng yêu mến Chúa trong những giờ kinh, Thánh lễ và các việc đạo đức; nhưng vừa bước ra khỏi nhà thờ, chúng ta lại sống như thể đức tin không liên quan gì đến đời thường. Khi đạo và đời bị tách rời, lòng chúng ta dễ trở nên chai lì trước nỗi đau của tha nhân, trước bất công và những nguyên nhân gây chia rẽ trong xã hội.

Công cuộc xây dựng và mở mang Nước Chúa không chỉ giới hạn trong các việc phụng tự như đọc kinh, hành hương, tham dự Thánh lễ và thực hành những việc đạo đức. Sứ mạng ấy phải thấm vào toàn bộ đời sống. Chúng ta không thể theo đạo mà quên đời, theo Chúa mà quay lưng với thế gian, bởi chính vì yêu thương thế gian mà Thiên Chúa đã sai Con Một của Người đến để cứu độ thế gian. Vì thế, đạo và đời không phải là hai phần tách biệt, nhưng phải nâng đỡ và bổ túc cho nhau. Đó cũng là điểm chúng ta cần lưu tâm khi suy niệm bài Tin Mừng hôm nay.

Trong những tuần vừa qua, Đức Giê-su liên tục gặp sự chống đối của các nhà lãnh đạo tôn giáo. Hôm nay, tình thế còn căng thẳng hơn: những người Pha-ri-sêu và phe Hê-rô-đê, vốn khác biệt và đối nghịch nhau, lại liên kết và đứng chung một phe đưa ra vấn nạn để gài bẫy Người. Những người thuộc phái Pha-ri-sêu nghiêm ngặt tuân giữ luật Do Thái; còn những người theo phe Hê-rô-đê là những người cộng tác với đế quốc Rô-ma. Họ tạm gác bất đồng vì cùng muốn làm mất uy tín và tìm cớ kết án Đức Giê-su.

Trước khi đặt câu hỏi, họ tâng bốc Đức Giê-su là người chân thật, dạy đường lối của Thiên Chúa và không thiên vị ai. Những lời ấy không xuất phát từ lòng ngay lành, nhưng chỉ nhằm che giấu ác ý gài bẫy Người. Họ đắc ý nghĩ rằng Đức Giê-su sẽ lúng túng trước câu hỏi đầy dụng ý: “Có được phép nộp thuế cho Xê-da hay không?”

Nếu trả lời không nộp thuế, Đức Giê-su có thể bị tố cáo là xúi giục nổi loạn chống đế quốc Rô-ma. Nếu trả lời phải nộp thuế, Người có thể bị dân chúng xem là thỏa hiệp với thế lực đang cai trị và bóc lột họ. Theo cách suy luận của những kẻ gài bẫy, Đức Giê-su chỉ có thể chọn “có” hoặc “không”, và chọn đường nào cũng sẽ rơi vào ngõ cụt.

Thế nhưng, câu trả lời của Đức Giê-su đã vượt lên trên cái bẫy ấy: “Của Xê-da, trả về Xê-da; của Thiên Chúa, trả về Thiên Chúa.” Đức Giê-su vừa nhìn nhận trách nhiệm chính đáng đối với xã hội, vừa nhắc mọi người nhớ đến một sự thật căn bản đã được mặc khải từ thuở tạo dựng: đồng tiền mang hình và danh hiệu của Xê-da, còn con người mang hình ảnh Thiên Chúa. Vì thế, con người không thể bị giản lược thành công cụ của bất cứ quyền lực trần thế nào; toàn bộ con người và cuộc sống của ta thuộc về Thiên Chúa.

Anh chị em rất thân yêu,

Chúng ta hãy lắng lòng tự hỏi: có điều gì trong trời đất này không bắt nguồn từ Thiên Chúa? Người đã tạo dựng muôn loài, và đỉnh cao của công trình tạo dựng là con người được dựng nên theo hình ảnh Người. Hơi thở, sự sống, khả năng yêu thương, thời giờ, tài năng và mọi điều ta đang có đều là ân huệ. Bởi thế, trả cho Thiên Chúa những gì thuộc về Thiên Chúa trước hết là nhận biết mình thuộc về Người và dùng mọi ân huệ đã lãnh nhận theo ý Người.

Nếu không quy hướng về Thiên Chúa tất cả những gì chúng ta đang có và đang hưởng dùng, chúng ta đã sống trong thái độ bất trung. Khi chiếm lấy vị trí của Thiên Chúa, tự cho mình làm chủ và lấy bản thân làm tiêu chuẩn cho mọi phán đoán, con người bộc lộ lòng kiêu ngạo, loại Thiên Chúa ra khỏi đời mình và không còn nhìn tha nhân như anh chị em. Hậu quả tất yếu là tranh chấp, hận thù, bạo lực và hủy diệt.

Ngược lại, khi nhận biết Thiên Chúa là Cha yêu thương và để Người giữ vị trí trung tâm, chúng ta học nhìn người khác như anh chị em trong cùng một gia đình. Lòng thương xót đã đón nhận từ Thiên Chúa trở thành nguồn sức mạnh giúp ta kiến tạo một xã hội nhân bản hơn, công bằng hơn và bình an hơn. “Trả cho Thiên Chúa” vì thế không phải chỉ là dâng cho Người một phần thời giờ hay của cải, nhưng là để tình yêu của Người hướng dẫn mọi lựa chọn và hành động của ta.

Đức Giê-su không đưa ra nguyên tắc chia đôi quyền bính theo kiểu “Chúa một nửa, vua một nửa”, như thể phần thiêng liêng thuộc về Chúa còn phần đời hoàn toàn thuộc về vua. Người cũng không tranh giành quyền lực với các vua chúa trần gian, bởi quyền tối thượng và bền vững chỉ thuộc về Thiên Chúa. Quyền bính trần thế được trao để phục vụ công ích, bảo vệ công bằng và phẩm giá con người; vì thế, nó luôn có giới hạn và phải chịu sự phán xét của lương tâm ngay chính.

Tuy nhiên, nhìn nhận mọi sự thuộc về Thiên Chúa không có nghĩa là chúng ta phó mặc cho Người trách nhiệm chăm sóc và xây dựng thế giới này. Trái lại, chính vì vũ trụ là công trình của Thiên Chúa, con người càng được mời gọi cộng tác với Người để gìn giữ, phát triển và làm cho thế giới trở nên công bằng, nhân ái hơn.

Khi thi hành sứ mạng loan báo và mở mang Nước Chúa, Đức Giê-su mặc khải cho chúng ta một Thiên Chúa không xa cách trên cao, nhưng luôn đồng hành với thân phận và cuộc sống của từng người. Người đã nhập thể và chia sẻ mọi cảnh ngộ của nhân loại: chữa lành người đau yếu, cứu giúp người gặp hoạn nạn, nuôi người đói khát, tha thứ cho người tội lỗi và làm cho kẻ chết được sống lại. Tuy nhiên, Đức Giê-su không làm thay phần việc của chúng ta. Người mời gọi chúng ta cộng tác để lòng thương xót ấy tiếp tục hiện diện trong mọi thời đại. Người bệnh hôm nay cần được chăm sóc, người đói hôm nay cần được sẻ chia, và người bị bỏ rơi hôm nay cần được đón nhận qua đôi tay, bước chân và tấm lòng của mỗi người chúng ta.

Do đó, mỗi khi chúng ta đến gần người nghèo, đồng hành với người bị bỏ rơi, đón tiếp người bị khước từ, bênh vực người bị đối xử bất công hay âm thầm chu toàn bổn phận công dân. Chính lúc ấy, chúng ta để cho Thiên Chúa hoạt động trong mình và làm cho Nước Chúa hiện diện giữa đời. Đức tin không dừng lại ở lời kinh hay nghi lễ, nhưng trở thành tình yêu có đôi tay để phục vụ, có đôi chân để lên đường và có trái tim biết chạnh thương.

Vì thế, sứ điệp của bài Tin Mừng hôm nay không chỉ nói đến bổn phận đóng thuế để xây dựng quốc gia hay trách nhiệm mở mang Nước Chúa. Lời Chúa mời gọi chúng ta để Thiên Chúa trở nên mọi sự trong đời mình và nhận ra rằng chính chúng ta, cùng với mọi điều mình có, đều thuộc về Người. Trả cho Thiên Chúa những gì thuộc về Thiên Chúa là dâng cho Người cả con người và cuộc sống của ta; đồng thời, trả cho Xê-da những gì thuộc về Xê-da là chu toàn trách nhiệm đối với xã hội, phục vụ công ích, bênh vực công bằng và nâng đỡ những người bé nhỏ. 

Xin cho mỗi người chúng ta biết sống đức tin giữa lòng đời, để qua những việc làm cụ thể hằng ngày, Nước Chúa được lớn lên giữa thế gian. Amen!




NIỀM VUI CỦA SỰ HIỆN DIỆN

 NIỀM VUI CỦA SỰ HIỆN DIỆN

Thưa anh chị em,

Trong Tin Mừng, Đức Giê-su hay dùng những câu chuyện rất đời thường để truyền tải một sứ điệp mà người sống cùng thời với Người hiểu ngay. Dụ ngôn tiệc cưới hôm nay cũng vậy. Một bữa tiệc đã được chuẩn bị, lời mời được gửi đi, nhưng nhiều người lại tìm lý do để từ chối. Có người bận việc ruộng vườn, có người lo chuyện buôn bán, có người quá bận với những công việc riêng. Thậm chí, có những người còn đối xử tàn nhẫn với những sứ giả được sai đi để mời họ.

Nếu đặt mình vào hoàn cảnh của nhà vua, chúng ta có thể hiểu được không chỉ nỗi buồn mà cả sự giận dữ của ông. Bữa tiệc trong hoàng cung đã được chuẩn bị xong, mọi thứ đã sẵn sàng, nhưng những người được mời lại không muốn đến. Tuy vậy, điều đáng chú ý là nhà vua không đóng cửa phòng tiệc. Ông tiếp tục sai người đi mời những người khác. Gặp ai trên đường, bất luận tốt hay xấu, ông cũng mời vào dự tiệc.

Hình ảnh đó cho chúng ta thấy tấm lòng quảng đại của Thiên Chúa, luôn rộng mở để chào đón mọi người. Người muốn chia sẻ niềm vui của Người với nhân loại. Chúng ta được mời không phải vì hoàn hảo, cũng không phải vì xứng đáng hơn người khác, nhưng đơn giản vì Thiên Chúa yêu thương và muốn chúng ta đến với Người.

Những người được mời lần thứ hai chỉ làm một việc rất đơn giản: họ đến. Họ nhận lời mời và bước vào phòng tiệc. Còn những người được mời trước lại để cho công việc và những chuyện riêng tư chiếm hết tâm trí của mình. Lối chọn lựa của họ phản ánh cuộc sống của chúng ta. Giống như họ, chúng ta có thể quá bận rộn, bận đến độ không có thời gian cho mình, làm gì còn thời giờ cho Chúa và cho những người đang sống bên cạnh mình.

Dụ ngôn hôm nay còn mời chúng ta lưu ý đến một vấn đề vô cùng quan trọng. Có một người đã vào phòng tiệc nhưng lại không mặc áo cưới. Chỉ một người giữa muôn người không mặc áo cưới thì tưởng như chẳng đáng kể, nhưng chi tiết này lại mang ý nghĩa vô cùng quan trọng. Trong ngày sau hết, ngày Thiên Chúa mở tiệc cưới cho Con Chiên, Người không muốn một ai trong chúng ta phải hư mất.

Còn người không mặc áo cưới, tuy có mặt ở đó, nhưng dường như chưa thật sự bước vào bữa tiệc. Anh ngồi giữa mọi người, nhưng lòng trí lại không hướng về bữa tiệc. Vì thế, khi nhà vua hỏi, anh không thể nói được gì.

Hình ảnh không mặc áo cưới và sự im lặng của anh khiến chúng ta phải tự hỏi về chính mình: Tôi có mặt trong mọi bữa tiệc, nhưng sự hiện diện của tôi có thật là đang ở đó hay không?

Trong cuộc sống, có những lúc chúng ta ở rất gần nhau nhưng lòng lại cách xa. Một gia đình có thể cùng ngồi chung bàn, nhưng trước mặt mỗi người là một chiếc điện thoại, mỗi người theo dõi một thế giới khác nhau. Họ ăn vội ăn vàng rồi trở về phòng riêng, khép mình trong thế giới của mình. Điều này xảy ra trong nhiều mối tương quan: giữa vợ chồng, giữa cha mẹ và con cái. Cha mẹ nói mà con cái không nghe; con cái muốn tâm sự nhưng cha mẹ lại đang bận. Vợ chồng sống chung một nhà nhưng không còn đằm thắm như xưa. Cảnh đồng sàng dị mộng có thể mở đầu cho những rạn nứt về sau. Đó là điều đáng buồn và cũng đáng để chúng ta lưu tâm ngăn ngừa.

Khoảng cách giữa con người với nhau đôi khi không phải là khoảng cách về không gian hay địa lý, nhưng là khoảng cách trong tâm hồn. Chúng ta có thể ngồi ngay bên cạnh một người mà lòng trí lại ở một nơi khác.

Bởi vậy, sự hiện diện đích thật không chỉ có nghĩa là có mặt ở đó. Hiện diện đích thật là ở bên người khác bằng cả sự chú tâm, để họ cảm nhận rằng mình đang được lắng nghe, được thấu hiểu và được yêu thương.

Khi một người nói chuyện với chúng ta, chúng ta biết dừng lại để lắng nghe. Khi một người thân đang buồn, chúng ta không vội đưa ra lời khuyên, nhưng biết ngồi xuống trong thinh lặng để họ chia sẻ. Khi đến thăm một người bệnh, đôi khi một cái nắm tay ấm áp còn có ý nghĩa hơn nhiều lời nói. Khi gặp một người cô đơn, chỉ cần ngồi bên cạnh họ một lúc cũng có thể trở thành niềm an ủi rất lớn.

Có người từng chia sẻ rằng, trong lúc đau buồn vì mất một người thân, họ không nhớ hết những lời an ủi đã nghe, nhưng lại nhớ rất rõ người bạn đã lặng lẽ ngồi bên mình suốt một buổi chiều. Người bạn ấy không giải thích nỗi đau, cũng không tìm cách làm cho mọi sự trở nên nhẹ nhàng hơn; chỉ sự có mặt chân thành ấy đã giúp họ biết rằng mình không phải đi qua mất mát một mình. Kinh nghiệm nhỏ đó cho thấy: đôi khi điều quý giá nhất chúng ta trao cho nhau không phải là một câu trả lời, nhưng là thời gian và một trái tim biết ở lại.

Trong gia đình cũng vậy. Người cha có thể rất nghèo, nhưng nếu biết dành thời gian cho con thì đứa con sẽ cảm nhận được tình yêu. Người mẹ có thể rất bận rộn, nhưng chỉ cần ngồi xuống nghe con kể một câu chuyện, đối với đứa con, đó đã là một món quà. Vợ chồng không cần phải làm những điều thật lớn lao cho nhau; đôi khi một cái nhìn âu yếm, một câu chuyện chân thành, một lời hỏi thăm, một chút kiên nhẫn cũng đủ để người kia biết rằng họ đang được quan tâm.

Cũng có những buổi tối, một người cha mẹ chỉ định hỏi con vài câu cho xong, nhưng khi cất điện thoại sang một bên và thật sự lắng nghe, họ mới nhận ra đứa trẻ đang mang trong lòng một nỗi lo đã lâu. Một cuộc trò chuyện ngắn nhưng trọn vẹn có thể ngăn một khoảng cách lớn dần. Trong đời sống vợ chồng cũng thế, mười phút ngồi lại cùng nhau, không màn hình, không vội vàng và không phán xét, có khi giúp hai người tìm lại sự gần gũi mà những ngày bận rộn đã làm phai nhạt.

Sự hiện diện còn đòi hỏi chúng ta biết chấp nhận nhau. Không ai trong chúng ta hoàn hảo. Người đi bên cạnh mình vẫn yếu đuối, có nhiều giới hạn và làm những điều khiến chúng ta khó chịu. Nếu cứ nhìn vào lỗi lầm của nhau, thì cho dù vẫn sống chung nhưng trái tim càng ngày càng xa nhau.

Vì thế, muốn thật sự hiện diện với nhau và ở bên nhau, chúng ta cần học cách tha thứ. Tha thứ không có nghĩa là đồng lõa hay chấp nhận những sai lỗi của người khác, nhưng là không để lỗi lầm trong quá khứ tiếp tục ngăn cản mối dây yêu thương trong hiện tại. Khi biết tha thứ, chúng ta mở lại cánh cửa từng khép kín trong lòng mình và cho người khác cơ hội bắt đầu lại.

Điều này cũng rất quan trọng trong đời sống đức tin. Chúng ta đến nhà thờ mỗi Chúa nhật, nhưng câu hỏi không chỉ là: Tôi có đi lễ hay không? Câu hỏi sâu xa hơn là: Tôi có thật sự hiện diện trước mặt Chúa không?

Khi nghe Lời Chúa, tôi có lắng nghe bằng con tim hay chỉ nghe thoáng qua bằng đôi tai? Khi cầu nguyện, tôi có thật sự lắng nghe Chúa nói hay chỉ muốn Chúa nghe những nhu cầu của tôi qua các lời kinh quen thuộc? Khi tham dự Thánh lễ, tôi có để cho Bữa tiệc Tạ Ơn của Chúa chạm đến tâm hồn mình hay chỉ tham dự vì bổn phận?

Và điều quan trọng hơn nữa là: những gì tôi cử hành trong nhà thờ có được mang theo vào cuộc sống hay không?

Chúng ta vừa chúc bình an cho nhau trong Thánh Lễ. Nhưng nếu bước ra khỏi nhà thờ, chúng ta lại dễ dàng nổi nóng với người trong gia đình, tranh hơn thua với nhau, thì có lẽ chúng ta cần dừng lại và tự hỏi: Bình an mà tôi vừa trao cho người khác có thật sự ở trong lòng tôi chưa?

Thánh lễ không kết thúc khi chúng ta bước ra khỏi cửa nhà thờ. Sự hiện diện của Chúa mà chúng ta đón nhận phải tiếp tục được thể hiện trong cách chúng ta sống với nhau. Nếu chúng ta thật sự gặp Chúa, người khác phải có thể nhận ra điều đó qua cách chúng ta nói chuyện, tha thứ và đối xử với gia đình cũng như với những người chung quanh.

Đó cũng là ý nghĩa của chiếc áo cưới trong dụ ngôn. Chiếc áo cưới không chỉ nói đến một vẻ đẹp bên ngoài, nhưng diễn tả một tâm hồn đã thật sự đáp lại lời mời của Thiên Chúa. 

Chúa mở cửa và mời tất cả chúng ta vào bàn tiệc của Người. Người không đòi chúng ta phải hoàn hảo mới được đến. Nhưng khi đã bước vào, Người mời chúng ta mặc lấy tình yêu, lòng thương xót, sự tha thứ và sự quảng đại.

Mỗi ngày, Thiên Chúa vẫn đang mời chúng ta đến với Người và đến với nhau. Có khi lời mời ấy đến qua một người thân đang cần chúng ta. Có khi qua một người bệnh, một người già, một người cô đơn. Có khi qua chính một người đang làm chúng ta khó chịu. Và có khi lời mời ấy rất đơn giản: hãy dành một chút thời gian cho người đang ở trước mặt mình.

Thưa anh chị em, cuộc sống của chúng ta không được đo bằng việc chúng ta đã ở bên nhau bao nhiêu năm, nhưng còn bằng việc trong những năm tháng ấy, chúng ta đã thật sự hiện diện với nhau như thế nào.

Có những người chúng ta gặp mỗi ngày nhưng chưa bao giờ thật sự lắng nghe họ. Cũng có những người chỉ gặp chúng ta một lần, nhưng sự quan tâm và lòng tử tế của họ khiến chúng ta nhớ mãi.

Xin Chúa giúp chúng ta không chỉ là những người có mặt, nhưng còn là những người biết hiện diện: hiện diện với Chúa bằng một tâm hồn biết lắng nghe; hiện diện với gia đình bằng tình yêu và sự kiên nhẫn; hiện diện với cộng đoàn bằng sự sẻ chia và cảm thông; hiện diện với những người đau khổ bằng một trái tim biết yêu thương.

Khi chúng ta biết hiện diện như thế, chúng ta sẽ khám phá ra rằng niềm vui lớn nhất không phải chỉ là được mời vào bàn tiệc, nhưng là làm cho người bên cạnh cảm thấy mình được đón nhận, được yêu thương và có một chỗ trong bàn tiệc của Chúa.

Đó chính là niềm vui của sự hiện diện: Chúa ở với chúng ta, chúng ta ở với Chúa, và chúng ta ở lại với nhau bằng tình yêu của Chúa. Amen.


VƯỜN NHO CỦA CHÚA

 VƯỜN NHO CỦA CHÚA

Anh chị em thân mến,

Trong dụ ngôn hai người con của bài Tin Mừng tuần trước, Đức Giêsu đã nói rõ với các nhà lãnh đạo Do Thái rằng: những người thu thuế và các cô gái điếm lại là những người biết đón nhận ý muốn của Thiên Chúa và được vào Nước Trời trước họ. Họ giống như người con thứ nhất: lúc đầu thì chống đối, không muốn làm theo ý cha, nhưng sau đó đã thay đổi, biết lắng nghe lời rao giảng của Đức Giêsu và thi hành ý muốn của Thiên Chúa.

Trong khi đó, người con thứ hai là hình ảnh của các nhà lãnh đạo tôn giáo. Ngoài miệng, họ luôn nói: “Dạ thưa, con xin vâng”, nhưng trong đời sống lại cho thấy họ chống đối Thiên Chúa. Sự chống đối ấy có lúc còn trở thành những hành động tàn ác, như chúng ta thấy trong dụ ngôn những tá điền sát nhân của bài Tin Mừng hôm nay.

Câu chuyện được kể như sau:

Có một ông chủ trồng một vườn nho. Ông rào giậu chung quanh, khoét bồn đạp nho và xây một tháp canh. Những chi tiết này cho thấy vườn nho hoàn toàn thuộc quyền sở hữu của ông. Nhưng, ông không trực tiếp canh tác, mà cho các tá điền thuê rồi lên đường đi xa. Đến mùa thu hoạch, ông sai đầy tớ đến thu phần hoa lợi của mình.

Mọi chuyện dường như diễn ra bình thường, cho đến khi một chuyện bất ngờ xảy ra.

Trước khi tìm hiểu chuyện gì đã xảy ra, xin mời anh chị em thử tưởng tượng và đặt câu hỏi: Có người làm thuê nào lại dám hành hạ và đánh đập những người được chủ sai đến để thu hoa lợi hay không? Và nếu những người đại diện của chủ bị ngược đãi, ông chủ sẽ phản ứng thế nào? 

Hơn nữa, trong hoàn cảnh một đất nước đang bị đô hộ, người dân thường không có nhiều quyền lực. Quyền hành phần lớn nằm trong tay đế quốc, thông qua những địa chủ có mối quan hệ với chính quyền cai trị. Trong hoàn cảnh đó, nếu một nhóm tá điền nổi loạn, chắc chắn ông chủ sẽ tìm cách trấn áp ngay. Thế nhưng trong dụ ngôn, ông chủ không chỉ làm ngơ mà còn tiếp tục sai thêm người đến. Cuối cùng, ông còn sai chính con trai mình. Điều này cho thấy đây không phải chỉ là một câu chuyện đời thường.

Thật ra, cũng thật khó hiểu khi những tá điền nghĩ rằng nếu giết người con thì họ sẽ chiếm được gia tài. Dù người con có bị giết, quyền sở hữu vườn nho vẫn thuộc về ông chủ, chứ không thể thuộc về những người làm thuê.

Qua câu chuyện này, chúng ta hiểu rằng vườn nho là hình ảnh của dân Chúa và thuộc quyền sở hữu của Thiên Chúa.

Thiên Chúa không đứng đó để nhìn mọi sự xảy ra một cách thụ động. Người vẫn kiên trì hành động. Hết người này đến người khác được Người sai đến để chăm sóc và làm cho vườn nho của Người sinh hoa trái. Sau cùng, Người sai chính Người Con thừa tự đến, với hy vọng họ sẽ kính trọng và cộng tác với Người Con ấy. Nhưng than ôi! Họ đã nhẫn tâm giết cả người con.

Tuy nhiên, sự độc ác của con người không thể làm cho công trình của Thiên Chúa thất bại. Đức Giêsu nói: “Tảng đá thợ xây loại bỏ lại trở nên đá tảng góc tường. Đó là công trình của Chúa, công trình kỳ diệu trước mắt chúng ta.” Tảng đá ấy chính là Đức Giêsu Kitô.

Sau khi kể dụ ngôn, Đức Giêsu đặt câu hỏi: Khi ông chủ vườn nho đến, ông sẽ làm gì những kẻ đã giết các đầy tớ và người con của mình? Câu trả lời thật rõ ràng: ông sẽ tru diệt những kẻ gian ác ấy và trao vườn nho cho những tá điền khác, là những người sẽ nộp hoa lợi đúng mùa.

Ngay sau câu trả lời ấy, các nhà lãnh đạo Do Thái nhận ra rằng chính họ là những nhân vật trong câu chuyện. Họ hiểu Đức Giêsu đang nói về họ. Đức Giêsu muốn mời gọi họ nhận ra sứ điệp của Thiên Chúa và thay đổi đời sống. Thế nhưng, thay vì hoán cải, họ lại tiếp tục cứng lòng và tìm cách bắt Đức Giêsu. Tuy nhiên, câu chuyện không kết thúc bằng sự từ chối của họ. Thiên Chúa, Đấng làm chủ vườn nho, vẫn tiếp tục sai những người khác đến canh tác. Nói cách khác, vườn nho của Người sẽ không bao giờ bị bỏ hoang. Một ngôi nhà mới sẽ được xây dựng. Một thời đại mới sẽ được khai mở trên nền tảng là chính Đức Kitô. Đó là công trình của Thiên Chúa, Đấng làm chủ vườn nho.

Theo thiển ý của tôi, khi nhắc lại công trình của Thiên Chúa, thánh sử muốn nhấn mạnh rằng Thiên Chúa mới là Chủ thật của vườn nho. Thiên Chúa có kế hoạch và chương trình của Người. Dù con người bất trung, bạo lực hay chống lại Người, họ cũng không thể phá hủy được chương trình yêu thương mà Người đã khởi sự.

Họ tưởng rằng mình đã thành công khi loại bỏ Tảng Đá. Nhưng chính nhờ quyền năng của Thiên Chúa, tảng đá bị loại bỏ ấy lại trở thành đá góc tường. Họ tưởng rằng mình đã giết được Con Thiên Chúa. Nhưng qua cái chết của mình, Đức Giêsu đã chiến thắng sự chết. Khi hoàn toàn vâng phục thánh ý Chúa Cha, Người đã bày tỏ trọn vẹn tình yêu và lòng hiếu thảo của mình. Sau cùng, Thiên Chúa đã siêu tôn Người Con và tiếp tục thực hiện công trình cứu độ của Người.

Thưa anh chị em,

Đối với cộng đoàn của thánh Matthêu, dụ ngôn này có thể được hiểu như một lời phê phán những người Do Thái đã lạm dụng vai trò quản lý vườn nho của Thiên Chúa. Họ chỉ là những người được giao trách nhiệm chăm sóc vườn nho, nhưng lại không chấp nhận thân phận của mình. Thay vào đó, họ hành xử như những ông chủ thật sự. Họ không còn sống với lòng nhân từ và kiên nhẫn, nhưng dùng quyền lực và bạo lực để áp đặt ý riêng. Họ từ vị trí của người phục vụ đã biến mình thành chủ nhân. Họ tự đặt ra luật lệ và tìm cách chiếm đoạt những gì không thuộc về mình. Vì lợi ích cá nhân, họ từ chối Đức Giêsu và từ chối nguồn ơn cứu độ mà Người mang đến.

Còn đối với chúng ta hôm nay, việc chăm sóc và làm cho vườn nho của Thiên Chúa được phát triển — dù đó là Hội Thánh, gia đình, cộng đoàn hay xã hội — là trách nhiệm của tất cả mọi người. Sứ mạng ấy không thuộc riêng về một người nào. Dù là người Do Thái hay dân ngoại, dù là giáo sĩ hay giáo dân, tất cả chúng ta đều được mời gọi cộng tác vào công trình của Thiên Chúa.

Vì thế, chúng ta hãy tự hỏi: Tôi đã sống như thế nào để xứng đáng với trách nhiệm mà Chúa trao phó cho tôi trong việc chăm sóc vườn nho của Người? Nếu chúng ta không biết xét mình và hoán cải, rất có thể chúng ta cũng sẽ trở nên giống những nhà lãnh đạo mà Đức Giêsu đang cảnh báo trong bài Tin Mừng hôm nay.

Chúng ta vẫn tin rằng cuối cùng Nước Thiên Chúa sẽ chiến thắng. Vì thế, không ai được phép thất vọng. Tuy nhiên, Thiên Chúa vẫn chờ đợi nơi chúng ta những hoa trái tốt đẹp. Người muốn chúng ta cộng tác với Người để làm cho vườn nho của Người sinh nhiều hoa trái hơn. Mỗi người hãy cố gắng hết sức để vườn nho của Thiên Chúa, là Thân Thể Đức Kitô, ngày càng sinh nhiều hoa trái tốt đẹp và phong phú hơn.

Hãy luôn nhớ rằng: Vườn nho thuộc về Thiên Chúa. Vườn nho là của Người. Chúng ta chỉ là những người cộng tác. Hết thế hệ này đến thế hệ khác, hết nhóm người này đến nhóm người khác, Thiên Chúa vẫn luôn là Chủ của vườn nho. Và dù chúng ta bất xứng, Thiên Chúa vẫn luôn trung tín với chương trình của Người. Đừng bao giờ nghĩ rằng mình là chủ nhân của vườn nho. Đừng để những thành quả mình đạt được làm chúng ta quên mất căn tính của người phục vụ. Hãy sống trọn vẹn vai trò của một người quản lý trung tín. Hãy chu toàn bổn phận của người cộng sự, để Danh Chúa được cả sáng và để vườn nho của Người, là Thân Thể Đức Kitô, sinh nhiều hoa trái theo thánh ý Người. Amen.


GIỮA CÓ VÀ KHÔNG, TA CHỌN LỐI SỐNG NÀO?

 GIỮA CÓ VÀ KHÔNG, TA CHỌN LỐI SỐNG NÀO?

Trong bài Tin Mừng hôm nay, Đức Giêsu kể cho chúng ta nghe câu chuyện về hai người con. Cả hai đều được cha yêu thương và đối xử rất thân tình. Ông sai cả hai người con ra vườn nho làm việc. Nhưng câu trả lời của họ lại khác nhau. Người con thứ nhất miệng nói: “Con không muốn”, nhưng sau đó anh ta hối hận rồi đi làm. Người con thứ hai nói: “Dạ vâng, con xin đi”, nhưng sau đó anh lại không đi.

Đối với Thánh Matthêu, hình ảnh và cách chọn lựa của hai người con phản ánh hai lối sống tương phản trong cộng đoàn của ngài. 

Người con thứ nhất đại diện cho những người bị xã hội coi thường, như những người thu thuế và những người tội lỗi. Họ bị coi là những người nói “không” với Thiên Chúa. Nhưng khi nghe lời rao giảng của Gioan Tẩy Giả và Đức Giêsu, họ nhìn lại mình, ăn năn, thay đổi và trở về với Chúa. Cuối cùng, họ đã thưa “có”.

Còn người con thứ hai đại diện cho tầng lớp lãnh đạo, những người có địa vị, tuân giữ luật lệ và luôn cho mình là người đạo đức; cho nên họ không đón nhận lời rao giảng của Gioan và Đức Giêsu. Vì thế, ngay trong câu mở đầu, Chúa hỏi các thượng tế và kỳ mục trong dân: “Các ông nghĩ sao về thái độ và cách sống của hai người con? Ai đã vâng lời cha?” Câu hỏi này nhằm mời họ nhìn lại chính mình và thay đổi cách sống.

Nhưng xem ra lời mời gọi của Chúa không được đáp trả. Quí vị thượng tế và kỳ mục đã quá tự hào về đời sống của họ. Họ đã giữ luật rất tốt, sống đạo rất sốt sắng. Và họ còn nghĩ tiền bạc, danh vọng và địa vị họ có là dấu chỉ Chúa thương và thưởng công cho họ. Họ nghĩ: “Tôi giữ luật đầy đủ. Tôi sống đạo tốt. Tôi là người gương mẫu.” Nói cách khác, họ nghĩ mình đã tốt rồi, đã hoàn hảo rồi, đã được “triệu-like”, cần gì phải thay đổi! Vì một khi thay đổi thì họ có thể đánh mất quyền lực, địa vị, danh vọng và lợi ích, mất tất cả!

Đức Giêsu đã thẳng thắn lên án lối sống đạo vụ hình thức ấy. Người nói với họ một điều rất khó nghe: những người thu thuế và những người tội lỗi, những người mà họ coi thường và loại bỏ sẽ vào Nước Thiên Chúa trước họ.

Thay đổi cách sống để trở về với Chúa không phải là chuyện dễ dàng. 

Vì thế, mỗi người chúng ta hãy can đảm tự hỏi: “Trong thời gian qua, tôi đã thay đổi được điều gì?”

Có thể chúng ta cũng đã thay đổi nhiều thứ. Nhưng nếu thành thật với chính mình, nhiều khi những thay đổi ấy chủ yếu là để cuộc sống tốt hơn, gia đình khá hơn, có nhiều tiền và nhiều tiện nghi hơn. Còn thay đổi để sống gần Chúa hơn, sống tốt với người khác hơn, biết hy sinh và quảng đại hơn thì lại không dễ.

Và sau đây là một trải nghiệm.

Cách đây mấy năm, trong một chuyến về thăm nhà, tôi gặp lại một người bạn sau nhiều năm xa cách. Gia đình anh chị lúc ấy khá giả và sung túc hơn trước rất nhiều. Nhưng đằng sau cuộc sống ấy, anh chị đã phải trả một cái giá rất đắt.

Anh chị biết điều đó và thành thật chia sẻ với tôi: “Xin cha thông cảm cho hoàn cảnh gia đình chúng con. Sống đạo trong hoàn cảnh của chúng con thật sự rất khó. Nếu chúng con phải thay đổi cuộc sống để sống đúng với đức tin thì cuộc sống sẽ khó khăn hơn nhiều. Có khi chúng con sẽ nghèo đi. Cách sống của xã hội hôm nay khác rất xa với những gì Tin Mừng đòi hỏi.”

Nghe anh chị tâm sự, tôi nhận ra một điều là anh chị nói rất thật. Tôi cũng nhận ra rằng nhiều khi chính mình cũng giống như vậy. Điều đáng quý là anh chị dám nhìn nhận sự thật. Anh chị biết mình đang sống thế nào và biết điều gì cần phải thay đổi.

Nhận ra mình đang ở đâu đã là một bước đầu rất quan trọng. Còn bao giờ anh chị thay đổi được, đó là việc của anh chị với Chúa. Tôi chỉ cầu mong rằng một ngày nào đó, nhờ ơn Chúa, anh chị sẽ đủ can đảm làm điều mình biết là đúng. Ước nguyện của tôi chỉ có thế.

Anh chị em thân mến,

Câu chuyện về hai người con hôm nay cũng làm tôi nghĩ đến một điều đang xảy ra trong nhiều gia đình Công giáo.

Tôi thường nghe các bậc cha mẹ than phiền: “Các cháu bây giờ ít đọc kinh. Sáng tối hầu như không đọc kinh. Chúa nhật cũng ít đi lễ. Có khi cả năm chỉ đi lễ một hai lần. Nói đến chuyện ‘lễ buộc’ thì các cháu lại phản ứng: ‘Thời đại này, làm gì còn chuyện bắt buộc! Đức tin phải là tự nguyện. Nếu đi lễ chỉ vì bị bắt buộc thì có ích gì?’”

Cha mẹ nào cũng muốn con mình sống tốt và lo cho tương lai của con cái. Đó là điều rất đáng quý. Nhưng chúng ta cũng cần tự hỏi: “Chúng ta lo lắng quá nhiều có làm cho con cái thay đổi không?” Nhiều khi chúng ta lo quá, nói quá nhiều, trách móc quá nhiều, đến mức chính mình lại làm cho con cái xa Chúa hơn.

Điều chúng ta cần hỏi không chỉ là: “Tại sao con tôi lười đi lễ, lười đến nhà thờ?” Nhưng còn phải hỏi: “Tôi đã làm gì để giúp con tôi hiểu và yêu Chúa hơn?”

Ngoài những điều khiến cha mẹ lo lắng, tôi lại nghe một số phụ huynh kể một chuyện khác rất đáng quý. Truyện kể thế này:

Có những người con tuy không còn siêng năng đi lễ, ít đọc kinh, thậm chí không thích những hình thức đạo đức mà cha mẹ mong muốn, nhưng các em lại tham gia những nhóm bác ái, những đoàn thiện nguyện hoặc các nhóm y tế.

Các em đi đến những vùng nghèo, những nơi thiếu thốn, để thăm hỏi, cứu trợ và giúp đỡ những người bất hạnh. Có em còn đi làm, dành dụm tiền để tự trả vé máy bay và các chi phí cho những chuyến đi thiện nguyện. Đó là điều rất đáng quý. Các em biết chia sẻ với người nghèo, biết hy sinh thời gian, công sức và tiền bạc để giúp đỡ người khác. Vậy phải chăng các em là những người con nói “không” nhưng cuối cùng lại làm “có”?

Các em nói “không” với một kiểu sống đạo vụ hình thức, chỉ tập trung vào những nghi thức bên ngoài. Nhưng các em lại nói “có” bằng những việc làm cụ thể: đến với người nghèo, giúp đỡ người đau khổ và quan tâm đến những người bất hạnh.

Có thể các em chưa sống được tất cả những điều chúng ta mong muốn. Nhưng qua những việc các em làm, chúng ta vẫn thấy một tấm lòng biết yêu thương và phục vụ. Và biết đâu, đó chính là bước đầu để các em tìm lại Chúa.

Anh chị em thân mến,

Lắng nghe Tin Mừng, nhận ra mình sai, rồi thay đổi cuộc sống và làm điều Chúa muốn là con đường Chúa muốn chúng ta cùng đi.

Nếu chúng ta chỉ biết giữ luật và dựa vào những việc đạo đức mình đã làm, rồi nghĩ rằng: “Tôi đi lễ, tôi đọc kinh, tôi giữ luật, tôi làm việc này việc kia, nên Chúa phải thưởng cho tôi”, thì chúng ta rất dễ trở thành người con chỉ biết nói “vâng” nhưng không thật sự làm theo ý cha. Điều nguy hiểm nhất là khi lòng chúng ta đầy cái tôi: “Tôi đúng. Tôi tốt. Tôi đạo đức. Tôi giữ luật hơn người khác.” Khi lòng đã đầy cái tôi, thì còn chỗ nào cho Chúa và cho người khác nữa?

Ngược lại, những người nghèo khổ, những người từng phạm sai lầm, những người bị người khác coi thường, đôi khi lại dễ mở lòng hơn. Bởi vì họ biết mình cần Chúa. Họ nhận ra sự yếu đuối của mình và không thể tự cứu mình. Vì thế, họ dễ đón nhận Chúa và Tin Mừng cứu độ của Người hơn.

Đức Giêsu không nhìn con người giống như chúng ta nhìn nhau. Người không chỉ nhìn vào quá khứ, nhưng nhìn vào tấm lòng và sự thay đổi của họ. Người yêu thương những người tội lỗi biết sám hối và trở về.

Người đã nói: “Ta không đến để kêu gọi người công chính, mà để kêu gọi người tội lỗi.” Và Người cũng nói: “Không phải bất cứ ai thưa với Thầy: ‘Lạy Chúa! Lạy Chúa!’ là được vào Nước Trời, nhưng chỉ ai thi hành ý muốn của Cha Thầy, Đấng ngự trên trời, mới được vào mà thôi.”

Chúa không đòi chúng ta phải hoàn hảo ngay lập tức. Chúa chỉ mong chúng ta biết nhìn lại mình, biết sửa đổi và cố gắng bước đi với Người.

Có thể hôm qua chúng ta đã nói “không” với Chúa. Có thể chúng ta đã nhiều lần sống xa Chúa. Nhưng hôm nay, nếu chúng ta biết quay trở lại và nói: “Lạy Chúa, con muốn thay đổi. Con muốn sống với Chúa”, thì đó đã là một bước rất quan trọng.

Điều Chúa cần là một tấm lòng biết trở về và một cuộc sống biết làm theo lời Người. Sống đạo không chỉ là nói bằng miệng, nhưng phải được thể hiện bằng việc làm.

Điều quan trọng là mỗi người chúng ta biết nhìn lại chính mình: Tôi đang sống như thế nào? Tôi có cần phải thay đổi không? Tôi có thường xuyên tự hào về lối sống và các việc mình làm không? Tôi có lối sống đạo vụ hình thức, chú trọng giữ đạo bên ngoài nhưng lòng lại không có Chúa?

Anh chị em thân mến,

Có thể Chúa rất buồn khi chúng ta phạm tội và nói không với các lịnh truyền hay dự án của Người. Nhưng điều Chúa mong muốn là chúng ta biết trở về và sống theo lời Người. Chúng ta không thể tự mình thay đổi. Chính ơn Chúa là nguồn động lực giúp chúng ta đứng lên sau những lần vấp ngã và bước đi với Người.

Xin Chúa giúp mỗi người chúng ta không chỉ nói “vâng” bằng môi miệng, nhưng biết sống “vâng” bằng chính cuộc đời mình. Amen!


BẠN GHEN VÌ LÒNG TỐT CỦA CHÚA SAO?

 BẠN GHEN VÌ LÒNG TỐT CỦA CHÚA SAO?

Anh chị em thân mến,

Dụ ngôn thợ làm vườn nho là một trong những hình ảnh về Nước Thiên Chúa. Chúa Giê-su đã dùng lối kể chuyện để giảng dạy cho những người cùng thời với Người. Họ nghe xong câu chuyện liền hiểu ý của Chúa. Còn chúng ta hôm nay thì sao? Một vài chi tiết về văn hóa, phong tục và thói quen của những người cùng thời với Chúa sẽ giúp chúng ta suy niệm bài Tin Mừng hôm nay.

Trước tiên, theo thống kê, chúng ta được biết tỷ lệ những người không có công ăn việc làm vào thời Đức Giê-su rất cao. Tình trạng này còn kéo dài cho đến khi Tin Mừng được biên soạn. Họ thường tụ họp tại các trung tâm thương mại hay các ngã tư đường để chờ được thuê mướn. Đúng như dụ ngôn mô tả, công việc của họ thường bắt đầu từ 6 giờ sáng đến 6 giờ chiều. Tiền công họ nhận được trong một ngày là một quan tiền, số tiền đủ để trang trải chi phí cho một gia đình.

Về phía ông chủ, ông có cần phải chia ra nhiều thời điểm trong ngày để mướn thợ như dụ ngôn mô tả hay không? Theo lẽ thường, một ông chủ khôn ngoan trong việc kinh doanh phải biết tính toán số thợ cần làm trong ngày, chứ không chia ra nhiều giai đoạn để thuê nhân công như thế. Vậy việc thuê mướn thợ theo từng giai đoạn trong dụ ngôn này mang ý nghĩa đặc biệt gì? Có lẽ chúng ta nên chờ đến lúc ông chủ trả lương, lúc ấy sẽ thấy rõ ý định của ông hơn.

Thứ tự trả lương của ông chủ cũng khiến người nghe phải phản ứng. Giả như ông gọi nhóm đầu tiên đến, trả cho họ đúng như đã thỏa thuận, rồi để họ ra về, thì chẳng có vấn đề gì xảy ra. Nhưng ông lại khơi lên sự ngạc nhiên nơi người nghe bằng cách trả một quan tiền cho những người được thuê sau cùng. Vì thế, những người thuộc nhóm được mướn trước nghĩ rằng họ sẽ được đối xử công bằng và thỏa đáng hơn, vì họ đã vất vả từ lúc 6 giờ sáng, 9 giờ, 12 giờ trưa, hay 3 giờ chiều. Họ căn cứ vào cách đối xử của ông chủ với nhóm sau cùng và suy luận rằng mình làm nhiều thì sẽ được tiền công nhiều hơn. Cuối cùng, họ giận vì ước muốn và suy nghĩ của họ không được đáp ứng.

Thứ tự trả lương và việc thuê nhân công của ông chủ khiến chúng ta phải suy nghĩ rằng dường như không có một ông chủ nào lại làm như thế cả. Nhưng như thường lệ, các tình tiết trong câu chuyện mà Đức Giê-su kể thường có yếu tố khác lạ để kích thích phản ứng của người nghe. Như thế, những tín hữu mà Thánh Mát-thêu nhắm đến, và cả chúng ta nữa, khi nghe dụ ngôn này sẽ nhận ra sứ điệp của dụ ngôn: Thiên Chúa rất công bằng, tuy nhiên sự công bằng của Thiên Chúa không bị bó buộc theo lối tính toán của con người và cũng không làm giảm bớt sự rộng lượng của Thiên Chúa. Người muốn ban cho ai tùy theo ý muốn của Người. Và không có luật nào buộc Thiên Chúa phải tuân theo ý muốn của con người.

Thật vậy, ngay từ ngày đầu tiên được đón nhận Tin Mừng, cộng đoàn của Thánh Mát-thêu bao gồm các tín hữu gốc Do Thái và dân ngoại. Họ đã phải đối diện với những vấn đề như được trình bày trong bài Tin Mừng hôm nay. Những người tín hữu đạo gốc, cậy mình có tổ phụ là A-bra-ham, I-sa-ac và có một truyền thống lâu dài được xây dựng, bồi dưỡng bởi các ngôn sứ, thì đương nhiên nghĩ rằng họ phải được phần thưởng cao hơn và nhiều hơn so với những người dân ngoại mới nhập đạo. Thế mà những người mới gia nhập lại được hứa hẹn sẽ có phần thưởng như những người đã vất vả từ lúc tảng sáng đến giờ, thì làm gì có công bằng! Ai mà chịu được lối cư xử như thế!

Ngày nay, lối suy nghĩ dựa trên so sánh, rồi phân bì và ghen tị, vẫn còn tồn tại. Mình là đạo gốc, được sinh ra trong dòng giống của các Thánh Tử Đạo, thế mà giờ đây lại bị xếp ngang hàng với những người mới nhập đạo; thậm chí có cả những người bị gọi là “đạo vợ” hay “đạo gạo”, như câu chúng ta vẫn nghe dạo nào: “Theo đạo có gạo mà ăn!”, thì ai mà chịu nổi! Nhưng thật trớ trêu, kết quả lại cho thấy nhiều người tân tòng có niềm tin sâu sắc và bền vững hơn cả những người đạo gốc chúng mình.

Anh chị em thân mến, 

Câu chuyện trong dụ ngôn hôm nay còn nhắc chúng ta nhớ rằng sự thèm muốn và ghen tị vẫn gắn liền với cuộc sống con người. Chúng ta thèm muốn những gì Chúa ban cho người khác hơn mình. Vì thế, khi suy tư về trình thuật hôm nay, tôi nhìn ra chính mình trong câu chuyện. Tôi vẫn còn phân bì, ước muốn và ghen tị trong cách cư xử và lối sống của tôi. Nhiều lần không nói ra, nhưng trong thâm tâm tôi vẫn bực bội, đố kỵ và ghen tương với những gì người khác nhận được từ Chúa. Như vậy, không phải chỉ có một CÓ, mà là BA CÓ: CÓ đố kỵ, CÓ ghen tương và CÓ phân bì.

Tôi chủ trương viết hoa chữ CÓ để nhắc nhở mình phải dè chừng, đừng để cuộc sống bị tính phân bì và đố kỵ làm chủ. Một cách cụ thể, tôi xin phép thú nhận rằng: tôi đã nhiều lần chứng kiến sự thành công và thăng tiến của người khác; ngoài miệng nói lời chúc mừng, nhưng trong lòng vẫn không được vui chút nào, thậm chí lại nghĩ rằng tôi mới là người xứng đáng đứng vào vị trí đó. Không chỉ có thế, đôi khi tôi còn mong cho người ấy thất bại để thỏa tính ghen tị và không muốn ai hơn mình.

Tuy nhiên, Đức Giê-su trong bài Tin Mừng hôm nay không lên tiếng khiển trách hay phản đối cách suy nghĩ của những người cằn nhằn về lối cư xử của ông chủ. Người nhẹ nhàng và tế nhị nhắc cho họ biết rằng ông chủ chưa hề đối xử bất công với họ. Ông có quyền và có tự do trong cách quản lý và phân chia tài sản của mình.

Thật vậy, Chúa chưa hề đối xử bất công với ai trong chúng ta. Chúa thật quảng đại khi rộng ban cho chúng ta hơn cả những điều chúng ta dám ước mong hay cầu xin. Câu hỏi: “Tôi không được phép làm những gì tôi chọn với những gì thuộc về tôi sao? Hay bạn ghen tị vì tôi rộng lượng?” làm nổi bật điểm chính của dụ ngôn: ân huệ, lòng thương xót và sự tha thứ của Thiên Chúa là của Ngài. Ngài muốn sử dụng như thế nào thì tùy ý Ngài. Vậy chúng ta lấy quyền gì mà so sánh, phân bì, đố kỵ và ghen tương!

Thưa anh chị em,

Chúng ta hãy nhớ rằng được kêu gọi là thành viên trong gia đình của Thiên Chúa là một vinh dự, là một hồng ân được trao ban từ Thiên Chúa. Người không trả công cho chúng ta để làm việc cho Người. Trái lại, những gì chúng ta có, toàn là quà tặng của Người trao ban. 

Hẳn anh chị em còn nhớ người con cả trong dụ ngôn Người Cha Nhân Hậu, theo Tin Mừng Thánh Lu-ca. Anh muốn thưa với cha: “Xin hãy đối xử với con như một người làm công.” Nhưng Đức Giê-su lại cho chúng ta thấy một lời mời gọi sâu xa hơn: “Con không biết mọi sự của cha là của con hay sao?” Anh chỉ muốn là người làm công, còn Chúa lại muốn anh nhớ rằng tương quan cha - con mới là mối dây đích thật mà Thiên Chúa muốn anh thiết lập và xây dựng.

Từ đó, chúng ta biết rằng Thiên Chúa không trả công cho chúng ta khi cho phép chúng ta làm việc để mở mang Nước Chúa. Bổn phận đó là một hồng ân, một sự tín thác trong yêu thương, phát sinh từ lòng rộng rãi của Thiên Chúa. Người muốn ban cho chúng ta những gì Người muốn chúng ta đón nhận. Và chúng ta gọi đó là quà tặng.

Nếu anh hay chị muốn tặng một thứ gì đó cho người khác với kỳ vọng rằng họ sẽ làm điều gì đó để đáp lại, thì đó không còn là một món quà nữa, mà là một khoản đầu tư; tệ hơn, có thể coi như một hình thức mua chuộc.

Quà tặng được trao ban nhưng không, hoàn toàn miễn phí. Nếu anh hay chị nghĩ rằng mình xứng đáng nhận được điều gì đó, rồi sau đó nhận được điều ấy, thì đó không còn là một món quà nữa, mà là một khoản thanh toán hay một sự hoàn trả cho điều mình đã mặc nhiên khẳng định trong lòng từ trước.

Quà tặng không mang tính chất giao dịch. Chúng ta không thể kiếm được quà tặng, chúng ta chỉ có thể nhận được chúng. 

Như vậy, chúng ta có quyền gì mà ghen tị khi Thiên Chúa thể hiện lòng tốt lành và rộng lượng trong việc trao ban quà tặng cho con người?

Tốt nhất là chúng ta đừng so sánh, đừng phân bì, rồi sinh ra ghen tương. Trái lại, hãy noi gương tấm lòng quảng đại, nhân từ, yêu thương và luôn tha thứ của Thiên Chúa. Hãy nhớ lại cách cư xử của ông chủ trong dụ ngôn: ông không làm thiệt hại ai, cũng không ăn bớt của ai. Trái lại, ông quan tâm đến từng người, bằng cách cung cấp cho họ và gia đình những gì họ cần để sống. Chỉ khi nhìn như thế, chúng ta mới có thể chấp nhận nhau, không ghen tương và không phân bì với nhau.

Vì vậy, với tâm tình tạ ơn, chúng ta tán dương và ca tụng lòng rộng ban của Thiên Chúa, Đấng đã ban phát cho chúng ta không chỉ đủ dùng, mà còn dư dật để chúng ta biết chia sẻ và làm quà cho người khác nữa. Amen!