THÁNH AN PHONG HAY ÔNG PHÚ HỘ

Trong phần suy niệm Tin Mừng của Chúa Nhật 18 thường niên năm nay, xin mời quí vị nghe thêm vài nét suy tư về Cha Thánh An Phong, Đấng mà chúng tôi mừng lễ vào ngày 1 tháng 8 hàng năm.

Anh chị em thân mến,

Nghe xong dụ ngôn hôm nay, các thương gia và những người có đầu óc thương mại sẽ có câu hỏi như sau: ông phú hộ trong dụ ngôn đã làm gì sai để bị chê là đồ ngốc? Bán cái ngốc của ông ta cũng đủ cho nhiều người khỏi cảnh chết đói và sống phủ phê cho đến hết đời.

Ông là một nhà doanh nghiệp khôn ngoan, biết tính toán để làm giầu và lo cho tương lai của cuộc sống. Sau những ngày tháng vất vả, chạy ngược chạy xuôi trên thương trường, chưa kể đến những đêm mất ngủ để theo dõi giá cả thị trường, rồi cũng có một ngày, khi mọi sự đã ổn định, đến lúc đó ông ngồi xuống mà tính toán sao cho cuộc sống được thư dãn và thanh thản để chuẩn bị về hưu. Ông có thể là một gương mẫu cho chúng ta noi theo. Và như thế ông đâu có làm gì sai!

Tuy nhiên, hôm nay sau khi đọc lại bản văn thêm vài lần, tôi mới nhận ra có một chi tiết thật quan trọng mà ông phú hộ lập đi lập lại, đó là ông quên sự hiện diện của Thiên Chúa, Đấng làm chủ mạng sống và trao ban cho ông những gì ông đang có. Ông nhắc đi và nói lại chủ từ tôi. Ông tự nói với chính tôi. Tôi nên làm gì khi tôi không có chỗ để chứa gia sản của tôi nữa? Tôi sẽ làm điều này. Tôi sẽ xây thêm chỗ để lưu trữ và tôi sẽ nói với linh hồn của tôi… Tôi và tôi, rồi chỉ có tôi mà lại quên Chúa và anh em.

Người phú hộ trong dụ ngôn không làm điều gì gian ác, nhưng cũng chẳng nghĩ đến ai ngoài bản thân tôi. Ông đã không chia sẻ, không giúp đỡ, không nhớ đến người nghèo. Ông có mọi sự. Nhưng ông không có lòng tri ân đối với Thiên Chúa và những ai đã giúp ông có được sản nghiệp như thế. Ông ta có dư thừa lương thực nhưng thiếu lòng quảng đại chia sẻ cho người khác.

Ông ta ngủ quên trên các thành tựu, mà quên rằng ngay cả sự sống, sức khỏe, năng lực, trí thông minh, óc khôn ngoan…; nói chung tất cả đều là quà tặng của Thiên Chúa chứ đâu phải của riêng ông. Vì thế, ông bị gọi là kẻ ngu dại, vì ông đã quên điều quan trọng nhất: giá trị của cuộc sống không nằm trong của cải, nhưng nằm trong mối tương quan với Thiên Chúa và tha nhân.

Trong cuộc sống chúng ta đều có kinh nghiệm và nhận biết rằng của cải đâu mua được hạnh phúc. Tiền của có thể mua được bảo hiểm sức khỏe; nhưng không tạo cho chúng ta nguồn sức mạnh. Chẳng có nguồn của cải nào có thể bảo đảm chúng ta không bị đau ốm hay thoát khỏi bi thương và mất mát. Tiền bạc là một trong các yếu tố quan trọng để giữ cho gia đình được hạnh phúc, nhưng không ai mua được hạnh phúc bằng tiền. Trên thực tế, tiền của có thể là nguyên nhân tạo ra sự tranh chấp trong gia đình như đã được nhắc đến trong phần đầu của dụ ngôn hôm nay.

Như vậy, dụ ngôn trong bài Tin Mừng hôm nay muốn dậy chúng ta cách chọn lựa ưu tiên trong cuộc sống: Thiên Chúa và Tiền bạc, ai là chủ? Chúng ta cần học để biết mà sử dụng các ân huệ của Chúa sao cho được sung túc và sinh nhiều hoa lợi, không cho bản thân, mà là cho Chúa và tha nhân.

Anh chị em thân mến,

Trong tinh thần đó, và nhất là trong niềm hân hoan mừng Lễ Thánh An Phong, người cha thật đáng yêu của chúng ta. Chúng ta cùng nhau ôn lại cuộc sống của ngài và nhận ra rằng cha Thánh An Phong đã thấm nhuần tinh thần của bài Tin Mừng hôm nay.

Cuộc đời và thân thế của Ngài giống như ông phú hộ trong bài Tin Mừng. Thánh An Phong sinh năm 1696, trong một gia đình giầu có, thuộc dòng dõi quí tộc được mọi người trọng vọng và kính nể. Ngài có một khả năng trí tuệ vượt trội, chỉ mới có 16 tuổi đã đậu hai bằng tiến sĩ dân luật và giáo luật. Ngài còn có tài về nghệ thuật và âm nhạc. Cha mẹ Ngài vô cùng hãnh diện về Ngài. Ông bà đã đặt mọi kỳ vọng nơi Ngài, hy vọng rằng dòng họ Ligori sẽ được vinh dự bởi khả năng xuất chúng về mọi mặt của cậu con: Thánh An Phong. Nhưng Thánh An Phong đã không sử dụng tài năng, trí tuệ, ơn khôn ngoan để phục vụ ý riêng và làm giầu cho bản thân và gia đình. Ngài chỉ muốn làm hài lòng Chúa và phục vụ tha nhân, đặc biệt những người nghèo, lớp người bị hai guồng máy chính trị và tôn giáo lúc bấy giờ bỏ rơi họ.

Thánh An Phong đã thấu hiểu lời cảnh báo của Chúa Giêsu: kẻ nào lo tích trữ của cải cho mình, mà không làm giàu trước mặt Thiên Chúa, thì thật là đồ ngốc, cho nên Ngài đã từ bỏ danh vọng, sự nghiệp, cả gia đình quý tộc, để trở thành người nghèo giữa người nghèo, sống giữa những người bị xã hội bỏ quên, trở thành bạn hữu của những người nông dân vùng quê, binh vực những người kém hiểu biết, không được học hành, những người mà Giáo Hội thời đó ít quan tâm đến. Đối với Thánh An Phong thì người nghèo không phải là lớp người chỉ biết nhận. Họ còn là quà tặng mà Thiên Chúa dùng để cảm hóa chúng ta.

Tuy môi trường xã hội và lịch sử thời của Ngài khác với chúng ta; nhưng phương thức phục vụ và tiếp nhận người nghèo của Ngài rất phù hợp với hoàn cảnh và cuộc sống của chúng ta. Tất cả đều được xuất phát từ Thần Khí của Thiên Chúa, không phải là sáng kiến của bản thân mình. Ngài đã được Thần khí Thiên Chúa hướng dẫn và thúc đẩy để ra khỏi mình mà đến với người nghèo. Lời Chúa phán “Thần Khí Chúa ngự trên tôi, vì Chúa đã xức dầu tấn phong tôi, để tôi loan báo Tin Mừng cho kẻ nghèo hèn” đã được ứng nghiệm nơi Cha Thánh.

 Cho dù Thánh An Phong là một trạng sư với hai bằng tiến sĩ dân luật và giáo luật trong tay, nhưng với tâm hồn của một người cha, Ngài đã không dùng luật lệ để cư xử với con cái. Ngài đến với họ bằng cõi lòng của Thiên Chúa, một trái tim yêu thương và được yêu thương. Ngài không coi thường thân phận của họ; trái lại Ngài đã len lỏi vào hoàn cảnh cuộc sống thực tế của họ rồi đỡ họ chỗi dậy. Và bằng các bài giáo lý, Ngài giúp họ nhận ra lòng thương xót của Thiên Chúa, Đấng hiện diện và binh vực những người nghèo.

Tóm lại, không giống ông phú hộ trong dụ ngôn, đã tham lam chỉ biết nghĩ đến mình, nên nội trong đêm nay, ông có thể sẽ mất tất cả. Nhưng Cha Thánh An Phong thì khác. Ngài đã nhận ra những gì Ngài có là bởi Thiên Chúa, nên thay vì bủn xỉn, keo kiệt và tham lam, Ngài đã cho đi tất cả và chỉ lo làm giàu trước mặt Thiên Chúa mà thôi. Chúng ta thật hãnh diện có một người cha đã dốc hết sức lực cho công việc phục vụ, nhất là phục vụ những người nghèo.

Hãy trao cho Cha Thánh An Phong con tim của chúng ta, tức khắc Ngài sẽ biến nó thành trái tim nhậy cảm trước các nhu cầu của tha nhân, nhất là nhậy cảm trước hoàn cảnh của lớp người cùng khốn, những con người đang dẫy dụa và sống trong hoàn cảnh bị tổn thương.

Xin cho chúng con cõi lòng và Thần Khí tác động của Chúa như Cha Thánh đã có và chia sẻ cho chúng con. Amen!